VRIO TAHLIL ASOSIDA TIJORAT BANKLARINING ONLAYN TIZIMLARIDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISHNING USTUNLIKLARI VA AMALIY YO‘NALISHLARINI TAKOMILLASHTIRISH

VRIO TAHLIL ASOSIDA TIJORAT BANKLARINING ONLAYN TIZIMLARIDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISHNING USTUNLIKLARI VA AMALIY YO‘NALISHLARINI TAKOMILLASHTIRISH

Authors

  • Muzaffar Raxmataliyev

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.20677595

Keywords:

tijorat banklari, onlayn tizimlar, sun’iy intellekt, VRIO tahlil, resurslar ustunligi, raqobatbardoshlik, xizmatlar sifatini oshirish.

Abstract

Mazkur maqolada tijorat banklarining onlayn tizimlarida sun’iy intellekt texnologiyalaridan foydalanishning
ustunliklari va amaliy yo‘nalishlarini takomillashtirish masalalari VRIO tahlil usuli asosida tadqiq etilgan. Tadqiqot davomida
bank resurslarining qiymati, noyobligi, taqlid qilib bo‘lmasligi hamda samarali tashkil etilishi mezonlari baholanib,
mavjud onlayn xizmatlar diagnostika va taqqoslash usullari orqali tahlil qilingan. Olingan natijalar tijorat banklarining
raqobatbardoshligini oshirish, xizmatlar sifatini yaxshilash va mijozlar tajribasini rivojlantirishga qaratilgan ilmiy-amaliy
tavsiyalarni shakllantirishga imkon berdi.

Author Biography

Muzaffar Raxmataliyev

Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti
Iqtisodiy statistika kafedrasi dotsenti, PhD

References

1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 17-fevraldagi “Sun’iy intellekt texnologiyalarini jadal joriy etish uchun

shart-sharoitlar yaratish chora-tadbirlari to‘g‘risida” PQ-4996-son qarori.

2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 14-oktabrdagi “Sun’iy intellekt texnologiyalarini 2030-yilgacha

rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” PQ-358-son qarori.

3. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki tomonidan e’lon qilingan statistik ma’lumotlar.

URL: https://cbu.uz/uz/statistics/paysistem/2847344/

4. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki tomonidan e’lon qilingan statistik ma’lumotlar.

URL: https://cbu.uz/uz/statistics/paysistem/2847358/

5. Jo‘rayev A. A. Tijorat banklarining onlayn tizimlarida sun’iy intellekt texnologiyalarini joriy etishning samaradorligi //

Iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalar ilmiy jurnali. – Toshkent: TDIU, 2023. – №4. – B. 45–54.

6. Xudoyberdiyeva M. Sh. O‘zbekiston tijorat banklarida raqamli transformatsiya jarayonlarida sun’iy intellekt vositalarining

qo‘llanilishi // Moliyaviy tahlil jurnali. – Toshkent: BFA nashriyoti, 2022. – №3. – B. 17–25.

7. Raximov O. B. Tijorat banklarida mijozlarga xizmat ko‘rsatishni avtomatlashtirishda AI texnologiyalaridan foydalanish

// Bank ishi ilmiy-amaliy jurnali. – Toshkent: Markaziy bank nashriyoti, 2021. – №2. – B. 60–69.

8. To‘xtayev D. N. Sun’iy intellekt asosida bank xavfsizligini oshirish yo‘llari // Innovatsion rivojlanish jurnali. – Toshkent:

Innovatsion rivojlanish vazirligi, 2023. – №1. – B. 82–90.

9. Ergasheva Z. M. O‘zbekiston tijorat banklarida AI asosida kredit risklarini boshqarish mexanizmlari // Statistika va

iqtisodiyot jurnali. – Toshkent: O‘zR DSQ nashriyoti, 2024. – №5. – B. 33–41.

10. Brynjolfsson E., McAfee A. The business of artificial intelligence: What it can – and cannot – do for your organization

// Harvard Business Review. – Boston, 2017. – Vol. 95, No. 4. – P. 3–11.

11. Heaton J., Polson N. G., Witte J. H. Deep learning in finance // Applied Stochastic Models in Business and Industry. –

2017. – Vol. 33, No. 1. – P. 3–12.

12. Mhlanga D. Artificial intelligence in banking: The changing landscape of financial services // Journal of Economics and

Behavioral Studies. – 2020. – Vol. 12, No. 4. – P. 33–43.

13. Li X., Liu B. Artificial intelligence and risk management in commercial banks // International Journal of Financial

Studies. – 2021. – Vol. 9, No. 3. – P. 54–66.

14. Varian H. R. Artificial intelligence, economics, and industrial organization // NBER Working Paper Series. – Cambridge,

MA: National Bureau of Economic Research, 2018. – No. 24839. – 29 p.

Downloads

Published

2025-10-23

How to Cite

Raxmataliyev , M. (2025). VRIO TAHLIL ASOSIDA TIJORAT BANKLARINING ONLAYN TIZIMLARIDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISHNING USTUNLIKLARI VA AMALIY YO‘NALISHLARINI TAKOMILLASHTIRISH. GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT, 3. https://doi.org/10.5281/zenodo.20677595
Loading...