OʻZBEKISTON QURILISH SOHASIDA RAQAMLI TRANSFORMATSIYA VA YASHIL IQTISODIYOTGA OʻTISHNING INSTITUTSIONAL SHART-SHAROITLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20705483Keywords:
raqamli transformatsiya, yashil iqtisodiyot, qurilish sohasi, institutsional shart-sharoitlar, BIM texnologiyalari, raqamli egizak, sunʼiy intellekt, energiya samaradorligi, meʼyoriy-huquqiy baza, barqaror rivojlanishAbstract
Oʻzbekiston qurilish sohasida raqamli transformatsiya va yashil iqtisodiyotga oʻtishni taʼminlovchi
institutsional shart-sharoitlar kompleks tahlil qilingan. Tadqiqot institutsional iqtisodiyot nazariyasiga asoslanib,
sohaning rivojlanish darajasini beshta tarkibiy blok — huquqiy-normativ baza, tashkiliy-boshqaruv tuzilmasi, moliyaviyiqtisodiy
mexanizmlar, kadrlar va ilmiy salohiyat hamda raqamli infratuzilma va standartlar kesimida baholashni
nazarda tutadi. Raqamli texnologiyalar (BIM, raqamli egizak va sunʼiy intellekt) hamda yashil transformatsiya
oʻrtasidagi oʻzaro bogʻliqlik xorijiy ilmiy adabiyotlar, milliy qonunchilik hujjatlari va statistik maʼlumotlar asosida jadval
hamda grafiklar yordamida asoslab berilgan. Qurilish sohasining institutsional tayyorgarlik darajasi baholanib, uni
yanada rivojlantirishning ustuvor yoʻnalishlari va istiqbollari ilmiy jihatdan yoritilgan
References
1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 4-oktabrdagi PQ-4477-son qarori “2019–2030-yillarda
Oʻzbekiston Respublikasini “yashil” iqtisodiyotga oʻtkazish strategiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”. – lex.uz.
3. Oʻzbekiston Respublikasi Davlat statistika qoʻmitasi. Oʻzbekiston Respublikasida qurilish ishlari (2025-
yil yanvar–may). – Toshkent, 2025. – stat.uz.
4. Kaur R., Mwambegele B.J., Abraham A.G., Basheer S.A., Garia S. A comprehensive review on building
information modelling (BIM), its implementations and applications // Discover Civil Engineering. – 2025. – Vol.
2, 177. – DOI: 10.1007/s44290-025-00342-5.
5. Brutscher P.-B. et al. The impact of the digital and green transitions on investment inefficiency // EIB
Economics – Working Papers 2024/04. – European Investment Bank, October 2024.
6. Review of AI-assisted design of low-carbon cost-effective cementitious materials // Artificial Intelligence
Review. – 2025. – Vol. 58, 225. – DOI: 10.1007/s10462-025-11182-1.
7. Zhu H., Wang L., Li C., Philbin S.P., Li H., Li H., Skitmore M. Building a Digital Transformation Maturity
Evaluation Model for Construction Enterprises Based on AHP and DEMATEL // Buildings. – 2024. – Vol. 14(1),
91. – DOI: 10.3390/buildings14010091.
8. Kosse S., Vogt O., Wolf M., König M., Gerhard D. Digital Twin Framework for Enabling Serial Construction
// Frontiers in Built Environment. – 2022. – Vol. 8, 864722. – DOI: 10.3389/fbuil.2022.864722.
9. Mergel I., Edelmann N., Haug N. Defining digital transformation: Results from expert interviews //
Government Information Quarterly. – 2019. – Vol. 36(4), 101385.
10. Verhoef P.C., Broekhuizen T., Bart Y. et al. Digital Transformation: A Multidisciplinary Reflection and
Research Agenda // Journal of Business Research. – 2021. – Vol. 122. – P. 889–901.
11. Gill S.S., Cardone D., Amelio A. Revolutionizing the construction industry by artificial intelligence: a
review // Frontiers in Artificial Intelligence. – 2024. – DOI: 10.3389/frai.2024.1474932.
12. International Energy Agency. Low-Carbon Transition in the Cement Industry: Technology Roadmap. –
Paris: IEA.
13. UNCTAD. Digital Economy Report 2024: Shaping an environmentally sustainable and inclusive digital
future. – Geneva: United Nations, 2024.
14. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 5-oktabrdagi PF-6079-son Farmoni “Raqamli
Oʻzbekiston – 2030” strategiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”. – lex.uz.
15. Nutfulloyev T.Gʻ. Oʻzbekistonda raqamli transformatsiya: biznes sektorida raqamli texnologiyalarni
qoʻllash ahamiyati // “Innovations in Science and Technologies”. – 2025. – №2. – DOI: 10.5281/zenodo.15148206.
16. Toʻrayev X.B. Oʻzbekiston Respublikasi iqtisodiyot tarmoqlarida raqamli iqtisodiyotni qoʻllashning asosiy
yoʻnalishlari // Oriental Renaissance: Innovative, educational, natural and social sciences. – Vol. 1, Issue 5.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.