BUXORO TARIXIY MARKAZIDAGI MEROS OBYEKTLARINING TURISTIK SIGʻIM IMKONIYATLARI

BUXORO TARIXIY MARKAZIDAGI MEROS OBYEKTLARINING TURISTIK SIGʻIM IMKONIYATLARI

Authors

  • Shaxrizoda Tolibova

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.20764897

Keywords:

turistik sig‘im, fizik sig‘im, haqiqiy sig‘im, madaniy meros obyektlari, meros obyektlarini boshqarish, YUNESKO Jahon merosi, Cifuentes modeli, barqaror turizm.

Abstract

Buxoro tarixiy markazidagi madaniy meros obyektlarining turistik sig‘im imkoniyatlari tahlil
qilingan. Xususan, Minora Kalon va Masjidi Kalon ansambllari misolida mazkur obyektlarning turistlarni qabul
qilish salohiyati baholangan. Tadqiqot jarayonida Cifuentes metodologiyasiga tayangan holda dala kuzatuvlari
asosida fizik va haqiqiy sig‘im ko‘rsatkichlari aniqlangan. Shuningdek, iqlim omillariga bog‘liq tuzatish
koeffitsiyentlari hisoblab chiqilib, ularning turistik sig‘imga ta’siri baholangan. Olingan natijalar asosida Buxoro
tarixiy markazidagi meros obyektlaridan samarali va barqaror foydalanishni ta’minlashga qaratilgan ilmiy taklif
va tavsiyalar ishlab chiqilgan.

Author Biography

Shaxrizoda Tolibova

Buxoro davlat universiteti
Turizm va mehmonxona xoʻjaligi yoʻnalishi
1-kurs magistranti

References

1. UN Tourism. International Tourist Arrivals up 4% in 2025 Reflecting Strong Travel Demand Around the

World [Elektron resurs]. – URL: https://www.unwto.org/news/international-tourist-arrivals-up-4-in-2025-

reflecting-strong-travel-demand-around-the-world

2. World Travel & Tourism Council (WTTC). Economic Impact Research [Elektron resurs]. – URL: https://

wttc.org/research/economic-impact

3. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasi. 2025-yilda Oʻzbekistonga 11,7 million nafar turist

kelgan [Elektron resurs]. – URL: https://stat.uz/uz/matbuot-markazi/qo-mita-yangiliklar/66309-2025-jildazbekistonga-

11-7-million-nafar-turist-kelgan-2

4. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni. Mamlakat taraqqiyotining 2030-yilgacha moʻljallangan

ustuvor yoʻnalishlari doirasida islohotlarni izchil davom ettirish va yangi bosqichga olib chiqishning

qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida: PF–21-son, 16-02-2026-yil // Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy

bazasi (Lex.uz). – URL: https://lex.uz/uz/docs/-8050769

5. UNESCO World Heritage Centre. Historic Centre of Bukhara [Elektron resurs]. – URL: https://whc.unesco.

org/en/list/602/

6. Khamidov O., Khayrullaeva N. Sustainable Tourism Development in the Bukhara Region: A Development

Research Model at Heritage Resources / O. Khamidov, N. Khayrullaeva // Excellencia: International Multidisciplinary

Journal of Education. – 2021. – Vol. 1, No. 1. – URL: https://multijournals.org/index.php/

excellencia-imje/article/download/1162/1158/2247

7. Kilichov M., Olsavsky F., Baiburiev R., Khayrullaeva N., Dávid L.D. Optimizing Sustainable Tourism Routes

through GIS to Enhance Tourist Length of Stay in Bukhara // Journal of Cultural Analysis and Social

Change. – 2026. – Vol. 11, No. 1. – P. 1771–1787. – DOI: 10.64753/jcasc.v11i1.4187.

8. Srivastava N. Measurement of Carrying Capacity of Tourist Destinations: A Case Analysis / N. Srivastava

// International Journal of Tourism and Travel. – 2017. – Vol. 10, No. 1. – P. 38–46.

9. Cifuentes Arias M. Determinación de capacidad de carga turística en áreas protegidas / M. Cifuentes

Arias. – Turrialba (Costa Rica): CATIE, 1992. – 28 p.

10. UNWTO. Indicators of Sustainable Development for Tourism Destinations – A Guidebook / UNWTO. –

Madrid: UNWTO, 2004. – 516 p.

11. Erdoğan A. Carrying Capacity Assessments for Sustainable Tourism in a Heritage Site / A. Erdoğan //

Advances in Hospitality and Tourism Research (AHTR). – 2025. – Vol. 13, No. 3. – P. 237–274. – DOI:

10.30519/ahtr.1483060.

12. Magablih K., Al-Shorman A. The Physical Carrying Capacity at the Cultural Heritage Site of Petra

/ K. Magablih, A. Al-Shorman // Tourism Analysis. – 2009. – Vol. 13, No. 5–6. – P. 511–515. – DOI:

10.3727/108354208788160414.

13. Jangra R., Kaushik S.P. Assessment of Physical Carrying Capacity for Managing Sustainability at Religious

Tourist Destinations / R. Jangra, S.P. Kaushik // International Journal of Religious Tourism and Pilgrimage.

– 2017. – Vol. 5, Iss. 1. – Article 5. – URL: https://arrow.tudublin.ie/ijrtp/vol5/iss1/5/

14. Boullon R. Framework Guidelines for Assessing Carrying Capacity / R. Boullon // FAO Corporate Document

Repository. – 1985. – URL: https://www.fao.org/docrep/X5626E/x5626e0e.htm

15. Butler R.W. The Concept of a Tourist Area Cycle of Evolution: Implications for Management of Resources

/ R.W. Butler // Canadian Geographer. – 1980. – Vol. 24, No. 1. – P. 5–12.

16. UNESCO, ICCROM, ICOMOS, IUCN. Guidance and Toolkit for Impact Assessments in a World Heritage

Context. – Paris: UNESCO, 2022. – 148 p.

17. Doxey G.V. A Causation Theory of Visitor-Resident Irritants: Methodology and Research Inferences / G.V.

Doxey // Proceedings of the Travel Research Association 6th Annual Conference. – San Diego, 1975. – P.

195–198.

18. Makhadmeh A., Al-Badarneh M., Rawashdeh A., Al-Shorman A. Evaluating the Carrying Capacity at

the Archaeological Site of Jerash (Gerasa) Using Mathematical GIS Modeling / A. Makhadmeh [et al.] //

Egyptian Journal of Remote Sensing and Space Sciences. – 2020. – Vol. 23, No. 2. – P. 159–165. – DOI:

10.1016/j.ejrs.2018.09.002.

Downloads

Published

2026-06-01

How to Cite

Tolibova , S. (2026). BUXORO TARIXIY MARKAZIDAGI MEROS OBYEKTLARINING TURISTIK SIGʻIM IMKONIYATLARI. GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT, 4(6). https://doi.org/10.5281/zenodo.20764897
Loading...