TIJORAT BANKLARIDA FOIZ SIYOSATI SAMARADORLIGINI OSHIRISHNING AMALIY JIHATLARI

Authors

  • Dilnoza Orifova

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.22046813

Abstract

Mazkur maqolada O‘zbekiston tijorat banklarida foiz siyosatining amaliy holati hamda
Markaziy bank monetar siyosatining tijorat banklari kredit foiz stavkalariga uzatilish samaradorligi tadqiq etilgan. Tadqiqotda 2020–2025-yillar davomida shakllantirilgan oylik statistik ma’lumotlar asosida Markaziy bankning asosiy stavkasi va yuridik shaxslarga ajratilgan uzoq muddatli kreditlarning o‘rtacha tortilgan foiz
stavkasi o‘rtasidagi bog‘liqlik ekonometrik jihatdan baholangan. Tadqiqot metodologiyasi sifatida ARDL (Autoregressive Distributed Lag) modeli va unga asoslangan Bounds testi hamda Error Correction Model
qo‘llanilgan. Mazkur yondashuv orqali asosiy stavka o‘zgarishlarining kredit foiz stavkalariga qisqa va uzoq
muddatli ta’siri, foiz stavkasi pass-through koeffi tsienti hamda muvozanat holatiga qaytish tezligini aniqlash nazarda tutilgan. Tadqiqot natijalari O‘zbekiston sharoitida monetar siyosatning foiz kanali orqali tijorat banklari kredit stavkalariga ta’sirining kuchi va tezligini baholash, shuningdek, banklarning foiz siyosatini takomillashtirish bo‘yicha amaliy xulosalar ishlab chiqish imkonini beradi.

Keywords

tijorat banklari, foiz siyosati, monetar siyosat, Markaziy bankning asosiy stavkasi, kredit foiz stavkasi, uzoq muddatli kreditlar, foiz stavkasi pass-through, monetar transmissiya mexanizmi, ARDL modeli, Bounds testi, Error Correction Model

Author Biography

Dilnoza Orifova

Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti tayanch doktoranti

References

1. Prafulla G. Nabar, Sang Yong Park and Anthony Saunders. Prime rate changes: Is there an advantage in

being first? The journal of Business. Vol. 66, No. 1(Jan., 1993), pp. 69-92.

2. Jianzhou Zhu, Manfen Chen, Wanli Li. Recent changes in the prime rate behavior. Review of Quantitative

Finance and Accaunting. Volume 33, 26 May 2009, pages 177-192.

3. Joseph Friedman, Yochanan Shachmurove. The responses of the prime rate to change in policies of the

Federal Reserve. Economic Modelling, Volume 46, April 2015, pages 407 - 411.

4. Michael A. Goldberg. The sensitivity of the prime rate to market conditions. The journal of financial research.

Volume7, Issue4. Winter 1984, Pages 269-280.

5. Stefanie Kleimeier, Harald Sander: Expected versus unexpected monetary policy impulses and interest

rate pass-through in euro-zone retail banking markets. Journal of Banking & Finance. Volume 30, Issue

7, July 2006, Pages 1839-1870.

6. Itamar Drechsler, Alexi Savov, Philipp Schnabl: The Deposits Channel of Monetary Policy. The Quarterly

Journal of Economics. Volume 132, Issue 4, November 2017, Pages 1819–1876.

7. www.cbu.uz – O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki rasmiy sayti

Downloads

Published

2026-08-01

How to Cite

Orifova, D. (2026). TIJORAT BANKLARIDA FOIZ SIYOSATI SAMARADORLIGINI OSHIRISHNING AMALIY JIHATLARI. GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT, 4(8), 288–294. https://doi.org/10.5281/zenodo.22046813
Vol. 4 No. 8 (2026): «Yashil iqtisodiyot va taraqqiyot» jurnali 8-son