OROLBO‘YI MINTAQASIDA «SUV IQTISODIYOTI» VA «YASHIL OBLIGATSIYALAR» (GREEN BONDS) TIZIMINI YANADA RIVOJLANTIRISHDA PARLAMENT NAZORATI VA QONUNCHILIK MEXANIZMLARI (XORAZM VILOYATI MISOLIDA)
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.22682774Abstract
Mazkur maqolada iqlim o‘zgarishi va transchegaraviy suv tanqisligi kuchayib borayotgan
sharoitda Orolbo‘yi mintaqasi, jumladan, Xorazm viloyatida suv resurslaridan oqilona foydalanish hamda
«suv iqtisodiyoti»ni rivojlantirish masalalari kompleks tahlil qilingan. Suv tejovchi va ekologik loyihalarni
moliyalashtirishning innovatsion vositasi sifatida yashil obligatsiyalar (Green Bonds) bozorini rivojlantirish,
mavjud milliy yashil moliyalashtirish tizimidan mintaqa manfaatlari yo‘lida samarali foydalanish, shuningdek,
hududiy (subsuveren) va korporativ yashil obligatsiyalarni joriy etish yo‘nalishlari ko‘rib chiqilgan. Oliy Majlis
Qonunchilik palatasining qonun ijodkorligi va parlament nazorati funksiyalarini takomillashtirishga doir takliflar
ishlab chiqilgan.
Keywords
Orolbo‘yi mintaqasi, Xorazm viloyati, suv iqtisodiyoti, suv resurslari, yashil obligatsiyalar, yashil moliyalashtirish, suv tejovchi texnologiyalar, parlament nazorati, qonun ijodkorligi, subsuveren obligatsiyalar.References
1. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi : 2023-yil 30-aprelda o‘tkazilgan referendumda qabul qilingan
[Elektron resurs]. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/uz/docs/6445147
(murojaat sanasi: 06.08.2026).
2. O‘zbekiston Respublikasining 2025-yil 30-iyuldagi O‘RQ-1076-son Qonuni «O‘zbekiston Respublikasining
Suv kodeksini tasdiqlash to‘g‘risida» [Elektron resurs]. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL:
https://lex.uz/uz/docs/-7655336 (murojaat sanasi: 06.08.2026).
3. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 16-fevraldagi PF-21-son Farmoni «Mamlakat
taraqqiyotining 2030-yilgacha mo‘ljallangan ustuvor yo‘nalishlari doirasida islohotlarni izchil davom ettirish
va yangi bosqichga olib chiqishning qo‘shimcha chora-tadbirlari to‘g‘risida» [Elektron resurs]. — Qonunchilik
ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/uz/docs/-8050769 (murojaat sanasi: 06.08.2026).
4. United Nations General Assembly. Declaring the Aral Sea Region a Zone of Ecological Innovations and
Technologies : Resolution A/RES/75/278, adopted on 18 May 2021 [Electronic resource]. — New York :
United Nations, 2021. — 3 p. — URL: https://digitallibrary.un.org/record/3928288 (accessed: 06.08.2026).
5. World Bank. Uzbekistan Country Climate and Development Report [Electronic resource]. — Washington,
DC : World Bank, 2023. — URL: https://www.worldbank.org/en/country/uzbekistan/publication/ccdr
(accessed: 06.08.2026).
6. Asian Development Bank. Detailed Guidance for Issuing Green Bonds in Developing Countries [Electronic
resource]. — Mandaluyong City : Asian Development Bank, 2021. — 50 p. — ISBN 978-92-9269-285-8.
— DOI: 10.22617/TIM210521-2. — URL: https://www.adb.org/publications/guidance-issuing-green-bonds
(accessed: 06.08.2026).
7. Saydullaev Sh. The State of Green Bonds Issuing in Central Asian Countries: Comparative Analysis //
Economics and Innovative Technologies. — 2024. — Vol. 12, No. 2. — P. 1–7. — DOI: 10.55439/EIT/vol12_
iss2/a1. — URL: https://iqtisodiyot.tsue.uz/journal/index.php/iit/article/view/485 (accessed: 06.08.2026).
8. Climate Bonds Initiative. Sustainable Debt Market Summary H1 2024 [Electronic resource]. — London
: Climate Bonds Initiative, 2024. — URL: https://www.climatebonds.net/data-insights/publications/
sustainable-debt-market-summary-h1-2024 (accessed: 06.08.2026).
9. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 30-yanvardagi PF-16-son Farmoni «O‘zbekiston —
2030» strategiyasini «Atrof-muhitni asrash va “yashil iqtisodiyot” yilida amalga oshirishga oid davlat dasturi
to‘g‘risida» [Elektron resurs]. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/uz/docs/-
7369703 (murojaat sanasi: 06.08.2026).
10. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti. Xorazm viloyatidagi sug‘orish tarmoqlari tubdan yangilanmoqda
[Elektron resurs]. — 2017. — 14-oktabr. — URL: https://president.uz/oz/lists/view/1138 (murojaat sanasi:
06.08.2026).
11. O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. Barcha toifadagi xo‘jaliklarda sug‘oriladigan ekin
maydoni [Elektron ma’lumotlar to‘plami]. — Ma’lumotlar to‘plami kodi: 1.03.03.0074. — Yangilangan sana:
30.06.2025. — URL: https://siat.stat.uz/data/2760/ (murojaat sanasi: 06.08.2026).
12. O‘zbekiston Respublikasi Suv xo‘jaligi vazirligi. Suvni tejaydigan texnologiyalarni joriy etish: ko‘rsatkichlar
ortda qolmoqda [Elektron resurs]. — 2025. — 4-aprel. — URL: https://gov.uz/uz/suvchi/news/view/43779 (murojaat sanasi: 06.08.2026).
13. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 1-martdagi PQ-144-son qarori «Qishloq xo‘jaligida suvni
tejaydigan texnologiyalarni joriy etishni yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida», amaldagi
tahrir [Elektron resurs]. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/docs/5884584
(murojaat sanasi: 06.08.2026).
14. United Nations Development Programme. Uzbekistan Issues First Ever Green Sovereign Eurobonds
Worth 4.25 Trillion UZS on the London Stock Exchange [Electronic resource]. — 2023. — 9 October.
worth-425-trillion-uzs-london-stock-exchange (accessed: 06.08.2026).
15. O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi. O‘zbekiston milliy valyutadagi suveren xalqaro
obligatsiyalarni tarixiy eng past foiz stavkada joylashtirishga erishdi [Elektron resurs]. — 2026. — 2-aprel.
— URL: https://gov.uz/uz/imv/news/view/148946 (murojaat sanasi: 06.08.2026).
16. O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi. Suveren «yashil» va Barqaror rivojlanish maqsadlari
obligatsiyalari bo‘yicha taqsimot hamda ta’sir hisobotlari [Elektron resurs] : Uzbekistan May 2024 SDG
Bond First Allocation and Impact Report; Uzbekistan February 2025 SDG Bond First Allocation Report;
Uzbekistan October 2023 Green Bond First and Second Allocation and Impact Reports. — Toshkent,
2025–2026. — URL: https://gov.uz/uz/imv/sections/view/22036 (murojaat sanasi: 06.08.2026).
17. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti. Suv resurslaridan foydalanish samaradorligini oshirish masalalari
muhokama qilindi [Elektron resurs]. — 2026. — 3-fevral. — O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining
rasmiy veb-sayti. — URL: https://president.uz/oz/lists/view/8901 (murojaat sanasi: 06.08.2026).
18. O‘zbekiston Respublikasining Budjet kodeksini tasdiqlash to‘g‘risida : O‘zbekiston Respublikasining 2013-
yil 26-dekabrdagi O‘RQ-360-son Qonuni [Elektron resurs]. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. —
URL: https://lex.uz/docs/2302205 (murojaat sanasi: 06.08.2026).
19. O‘zbekiston Respublikasi. «Qimmatli qog‘ozlar bozori to‘g‘risida»gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuniga
o‘zgartish va qo‘shimchalar kiritish haqida : O‘zbekiston Respublikasining 2015-yil 3-iyundagi O‘RQ-
387-son Qonuni «Qimmatli qog‘ozlar bozori to‘g‘risida»gi Qonunning yangi tahriri [Elektron resurs]. —
Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/docs/2662539 (murojaat sanasi: 06.08.2026).
20. O‘zbekiston Respublikasi. Tabiatni muhofaza qilish to‘g‘risida : O‘zbekiston Respublikasining 1992-yil
9-dekabrdagi 754-XII-son Qonuni [Elektron resurs]. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL:
https://lex.uz/docs/107115 (murojaat sanasi: 06.08.2026).
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
