RAQAMLI IQTISODIYOT SHAROITIDA ELEKTRON TIJORATNI TAKOMILLASHTIRISH YO‘NALISHLARI

Authors

  • To‘lqin Nasirovich Pardayev Bojxona instituti professori, i.f.d. (DSc)
  • Sherzod Gafurjonovich Xamidov “Toshkent AERO” IBK boshlig‘ining 1-o‘rinbosari

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.23218414

Abstract

O‘zbekistonda transchegaraviy elektron tijorat doirasida xalqaro pochta va kuryerlik jo‘natmalarini bojxona nazorati hamda rasmiylashtiruvidan o‘tkazishning amaldagi tartibi tadqiq etilgan. Tadqiqotda qiyosiy-huquqiy, statistik va dinamik tahlil, shuningdek, analiz va sintez usullaridan foydalanilgan. Xalqaro pochta va kuryerlik jo‘natmalari hajmi hamda ular bo‘yicha undirilgan bojxona to‘lovlarining o‘zgarish tendensiyalari baholangan. Shuningdek, elektron deklaratsiyalash, xavfni boshqarish va oldindan elektron ma’lumotlardan foydalanishga oid normativ-huquqiy yangiliklar tahlil qilingan. Tadqiqot natijasida xalqaro kuryerlik jo‘natmalari bo‘yicha bojxona yig‘imlarining iqtisodiy asoslanganligini ta’minlash, bojxona rasmiylashtiruvi xarajatlarini maqbullashtirish hamda transchegaraviy elektron tijoratni yanada rivojlantirishga qaratilgan takliflar ishlab chiqilgan.

Keywords

elektron tijorat, transchegaraviy savdo, bojxona ma’murchiligi, xalqaro pochta jo‘natmalari, xalqaro kuryerlik jo‘natmalari, bojxona nazorati, bojxona rasmiylashtiruvi, bojxona yig‘imi, bojxona to‘lovlari.

References

1. O‘zbekiston Respublikasining Bojxona kodeksi. – 2016-yil 20-yanvar. – https://lex.uz/uz/docs/-2876354.

2. O‘zbekiston Respublikasining 2022-yil 29-sentabrdagi O‘RQ-792-son “Elektron tijorat to‘g‘risida”gi Qonuni. – https://lex.uz/uz/docs/-6213382.

3. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 27-avgustdagi PF-174-son “Davlat bojxona xizmati

organlari faoliyatini takomillashtirish va bojxona ma’murchiligida zamonaviy yondashuvlarni joriy etish

chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi Farmoni. – https://lex.uz/uz/docs/-8444993.

4. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 31-yanvardagi 55-son “Bojxona yig‘imlari

stavkalarini tasdiqlash to‘g‘risida”gi qarori. – https://lex.uz/uz/docs/-7357270.

5. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 6-noyabrdagi 700-son “Bojxona sohasidagi

ayrim tartib-taomillarni yanada takomillashtirish to‘g‘risida”gi qarori. – https://lex.uz/uz/docs/-7816457.

6. Uzoqov A. A., Lutfullayev Sh. K., Xatamov G. T. Xalqaro pochta va kuryerlik jo‘natmalarining bojxona

nazorati: uslubiy qo‘llanma. – Toshkent: Bojxona instituti, 2021. – 55 b.–

7. World Customs Organization. Framework of Standards on Cross-Border E-Commerce. – Brussels: WCO,

2022.

https://www.wcoomd.org/en/topics/facilitation/instrument-and-tools/frameworks-of-standards/

ecommerce.aspx.

8. World Customs Organization. E-Commerce Package: Instruments and Tools Supporting the Implementation

of the Framework of Standards on Cross-Border E-Commerce. – https://www.wcoomd.org/en/topics/

facilitation/instrument-and-tools/frameworks-of-standards/ecommerce.aspx.

9. European Commission. Import Control System 2 (ICS2). – Brussels: Directorate-General for Taxation

and Customs Union. – https://taxation-customs.ec.europa.eu/customs/customs-security/import-control

system-2_en.

Downloads

Published

2026-09-01

How to Cite

Pardayev, T. N., & Xamidov, S. G. (2026). RAQAMLI IQTISODIYOT SHAROITIDA ELEKTRON TIJORATNI TAKOMILLASHTIRISH YO‘NALISHLARI. GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT, 4(9), 440–445. https://doi.org/10.5281/zenodo.23218414
Vol. 4 No. 9 (2026): «Yashil iqtisodiyot va taraqqiyot» jurnali 9-son