NEW HORIZONS FOR ECONOMIC GROWTH IN UZBEKISTAN IN THE CONTEXT OF WTO ACCESSION
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.23277028Abstract
Maqolada O‘zbekistonning Jahon savdo tashkilotiga (JST) istiqboldagi a’zoligining iqtisodiy o‘sish manbalari, tarkibi va sifatiga potensial ta’siri tahlil qilinadi. 2016–2026-yillarni qamrab oluvchi rasmiy statistik ma’lumotlar va modellashtirish asosidagi baholash natijalariga tayangan holda, mamlakat iqtisodiyotining yuqori o‘sish sur’atlari, jumladan, 2025-yilda qayd etilgan 7,7 foizlik o‘sish ko‘rsatkichi yoritiladi. Shu bilan birga, unumdorlikka asoslangan rivojlanishni kuchaytirish, eksport tarkibini diversifikatsiya qilish va xususiy sektor ishtirokini kengaytirish imkoniyatlari aniqlanadi. Korxonalarning qariyb 6 foizi eksport faoliyati bilan shug‘ullanadi, umumiy eksport tarkibida esa oltin salmoqli ulushga ega. Modellashtirish natijalariga ko‘ra, faqat bojxona tariflarini liberallashtirish hisobiga har yili yalpi ichki mahsulotning (YaIM) 0,5 foizidan kam miqdorida iqtisodiy samara olinishi mumkin. Xizmatlar sohasini liberallashtirish va investitsiyalarning javob ta’sirini qamrab oluvchi kengroq islohotlar ssenariylarida esa uzoq muddatda YaIMning 9–17 foizga oshishi ehtimoli baholanadi. Tadqiqot natijalari JSTga a’zolik unumdorlikka asoslangan iqtisodiy o‘sish modeliga o‘tishni jadallashtiruvchi institutsional majburiyat mexanizmi sifatida xizmat qilishi mumkinligini ko‘rsatadi. Ushbu imkoniyatlardan samarali foydalanish davlat korxonalari va bank sektori faoliyati samaradorligini oshirish, xalqaro savdo jarayonlarini soddalashtirish, mehnat resurslarining kasbiy malakasini rivojlantirish hamda tarkibiy iqtisodiy o‘zgarishlar ta’sirida bandligi o‘zgaradigan xodimlarni qo‘llab-quvvatlashga qaratilgan qo‘shimcha islohotlarga bog‘liq.Keywords
O‘zbekiston, JSTga a’zolik, iqtisodiy o‘sish, omillarning umumiy unumdorligi, xizmatlar sohasini liberallashtirish, to‘g‘ridan-to‘g‘ri xorijiy investitsiyalar, Markaziy OsiyoReferences
Aghion, P., & Howitt, P. (1992). A model of growth through creative destruction. Econometrica, 60.
– P. 323–351. – DOI: 10.2307/2951599.
Amiti, M., & Konings, J. (2007). Trade liberalization, intermediate inputs, and productivity: Evidence from Indonesia. American Economic Review, 97(5), 1611–1638. https://doi.org/10.1257/aer.97.5.1611
Arnold, J. M., Javorcik, B. S., & Mattoo, A. (2011). Does services liberalization benefit manufacturing firms? Evidence from the Czech Republic. Journal of International Economics, 85(1), 136–146. https://doi.org/10.1016/j.jinteco.2011.05.002
Goldberg, P. K., Khandelwal, A. K., Pavcnik, N., & Topalova, P. (2010). Imported intermediate inputs and domestic product growth: Evidence from India. Quarterly Journal of Economics, 125(4), 1727–1767. https://doi.org/10.1162/qjec.2010.125.4.1727
Handley, K., & Limão, N. (2017). Policy uncertainty, trade, and welfare: Theory and evidence for China and the United States. American Economic Review, 107(9), 2731–2783. https://doi.org/10.1257/
International Monetary Fund. Republic of Uzbekistan: 2026 Article IV consultation—Press release and staff report [Elektron resurs]. – IMF Country Report № 26/152. – 2026. – URL: https://www.imf.org/-/media/files/ publications/cr/2026/english/1uzbea2026001.pdf (murojaat qilingan sana: 2026.09.28).
Jensen, J., Rutherford, T., & Tarr, D. (2026). Economy-wide and sectoral impacts of Kazakhstan’s WTO accession [Elektron resurs]. World Bank Open Knowledge Repository.
McCaig, B. (2011). Exporting out of poverty: Provincial poverty in Vietnam and U.S. market access. Journal of International Economics, 85(1), 102–113. https://doi.org/10.1016/j.jinteco.2011.05.007
Melitz, M. J. (2003). The impact of trade on intra-industry reallocations and aggregate industry productivity. Econometrica, 71(6), 1695–1725. https://doi.org/10.1111/1468-0262.00467
Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Uzbekistan. The CERR assessed how the economy of Uzbekistan will change after joining the WTO [Elektron resurs]. – URL: https://belgium.mfa.uz/news/32745 (murojaat qilingan sana: 2026.09.28).
National Statistics Committee of the Republic of Uzbekistan. In 2025, Uzbekistan’s foreign trade turnover exceeded 81 billion dollars [Elektron resurs]. – 2026. – URL: https://stat.uz/en/press-center/news-ofcommittee/66432-2025-jilda-zbekistonning-tash-i-savdo-ajlanmasi-81-mlrd-dollardan-oshdi-4 (murojaat qilingan sana: 2026.09.28).
National Statistics Committee of the Republic of Uzbekistan. Uzbekistan plans 29 new laws in 2026 to advance WTO accession [Elektron resurs]. – 2026. – URL: https://uz.stat.media/en/2026-01-04/uzbekistanplans-29-new-laws-in-2026-to-advance-wto-accession/ (murojaat qilingan sana: 2026.09.28).
Rose, A. K. (2004). Do we really know that the WTO increases trade?. American Economic Review, 94(1), 98–114. https://doi.org/10.1257/000282804322970724
Subramanian, A., & Wei, S. (2007). -J. The WTO promotes trade, strongly but unevenly. Journal of International Economics, 72(1), 151–175. https://doi.org/10.1016/j.jinteco.2006.07.007
Tang, M. (2009). -K., Wei S.-J. The value of making commitments externally: Evidence from WTO accessions. Journal of International Economics, 78(2), 216–229. https://doi.org/10.1016/j.jinteco.2009.01.008
Topalova, P. (2010). Factor immobility and regional impacts of trade liberalization: Evidence on poverty from India. American Economic Journal: Applied Economics, 2(4), 1–41. https://doi.org/10.1257/
World Bank. At your service? The promise of services-led growth in Uzbekistan [Elektron resurs]. – 2024. – URL: https://documents1.worldbank.org/curated/en/099062724043033419/pdf/P501006-0a6bd8b8-5520- 4968-afc7-502a8a950a44.pdf (murojaat qilingan sana: 2026.09.28).
World Bank. The promise of services-led growth in Uzbekistan [Elektron resurs]. – 2024. – URL: https:// blogs.worldbank.org/en/psd/the-promise-of-services-led-growth-in-uzbekistan (murojaat qilingan sana: 2026.09.28).
World Bank. The World Bank in Uzbekistan: Overview [Elektron resurs]. – 2026. – URL: https://www. worldbank.org/ext/en/country/uzbekistan (murojaat qilingan sana: 2026.09.28).
World Bank. Uzbekistan country economic memorandum: Fostering private sector-led growth and global integration [Elektron resurs]. – 2025. – URL: https://www.worldbank.org/en/country/uzbekistan/publication/ cem-2025 (murojaat qilingan sana: 2026.09.28).
World Trade Organization. Accession status: Uzbekistan [Elektron resurs]. – URL: https://www.wto.org/ english/thewto_e/acc_e/a1_ouzbekistan_e.htm (murojaat qilingan sana: 2026.09.28).
World Trade Organization. Uzbekistan reaffirms 2026 WTO accession goal, thanks members for continuing engagement [Elektron resurs]. – 2026. – URL: https://www.wto.org/english/news_e/news26_e/ acc_27jul26_470_e.htm (murojaat qilingan sana: 2026.09.28).
World Trade Organization. WTO tariff & trade data: Uzbekistan [Elektron resurs]. – URL: https://ttd.wto.org/ en/profiles/uzbekistan (murojaat qilingan sana: 2026.09.28).
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.


