TIJORAT BANKLARI KREDIT PORTFELINI BOSHQARISHNING MUHIM YO‘NALISHLARI: XUSUSIY BANKLAR MISOLIDA

Authors

  • Xushnud Rahimboyevich Ziyodilloyev Toshkent Kimyo xalqaro universiteti “Moliya” kafedrasi mudiri, PhD

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.23360780

Abstract

Tijorat banklari kredit portfelini samarali boshqarish, kredit risklarini minimallashtirish va moliyaviy barqarorlikni ta’minlash iqtisodiy transformatsiya sharoitida bank tizimini rivojlantirishning muhim yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi. Tadqiqotda tijorat banklari kredit portfelini boshqarishning nazariy-uslubiy va amaliy jihatlari o‘rganilib, O‘zbekiston bank tizimi, shuningdek, AITB “Ipak yo‘li” va AJ “ANORBANK”ning 2020–2025-yillardagi kredit portfeli tarkibi, diversifikatsiya darajasi hamda muammoli kreditlar dinamikasi qiyosiy tahlil qilingan. Kredit portfelining sifati, risklarning taqsimlanishi va bank faoliyati samaradorligiga ta’sir etuvchi omillar baholangan. Olingan tahliliy natijalar asosida kredit portfelini boshqarish mexanizmlarini takomillashtirish, kredit risklarini prognozlash aniqligini oshirish hamda raqamli texnologiyalar, sun’iy intellekt va mashinali o‘rganish (AI/ML) usullarini kreditlash jarayonlariga integratsiya qilish bo‘yicha ilmiy takliflar va amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.

Keywords

tijorat banklari, kredit portfeli, iqtisodiy transformatsiya, kredit risklari, muammoli kreditlar (NPL), portfel diversifikatsiyasi, raqamli texnologiyalar, sun’iy intellekt, mashinali o‘rganish, kredit skoringi, aktivlar rentabelligi (ROA), kapital rentabelligi (ROE)

References

1. International Monetary Fund. Global Financial Stability Report 2024. – Washington, D.C.: IMF, 2024. –

URL: https://www.imf.org/en/Publications/GFSR.

2. Porter T. Digital Transformation in Banking // VisualSP Blog Guide. – 2025. – March 21. – URL: https://

www.visualsp.com/.

3. Роуз П. С. Банковский менеджмент / Пер. с англ. – М.: Дело, 2017. – 768 с.

4. Синки Дж. Управление финансами в коммерческих банках / Пер. с англ. – М.: Catallaxy, 1994. – 820 с.

5. Лаврушин О. И. Банковское дело: учебник. – 2-е изд. – М.: Финансы и статистика, 2005. – 672 с.

6. Sadikov I. G‘. Iqtisodiyotni transformatsiyalash jarayonida tijorat banklarining moliyaviy barqarorligini

ta’minlash yo‘llari: iqtisodiyot fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi avtoreferati. – Toshkent:

TDIU, 2024.

7. Otamurodov H. H. Tijorat banklari kredit portfelini boshqarishni takomillashtirish: iqtisodiyot fanlari bo‘yicha

falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi avtoreferati. – Toshkent, 2019.

8. Ibroximov I. Sh. Tijorat banklari tomonidan jismoniy shaxslarga ko‘rsatilayotgan xizmatlar sifatini oshirish:

iqtisodiyot fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi avtoreferati. – Toshkent, 2024.

9. Allayorov S., Ravshanova M. Financial Technologies: Development of Innovative Fintech Start-ups and

Its Application in Banking System of Uzbekistan // International Journal of Multicultural and Multireligious

Understanding. – 2024. – URL: https://ijmmu.com/.

10. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki. Statistik byulleten: “Kredit tashkilotlari faoliyatining asosiy

ko‘rsatkichlari”. – Toshkent, 2025. – URL: https://www.cbu.uz/

Downloads

Published

2026-10-14

How to Cite

Ziyodilloyev, X. R. (2026). TIJORAT BANKLARI KREDIT PORTFELINI BOSHQARISHNING MUHIM YO‘NALISHLARI: XUSUSIY BANKLAR MISOLIDA. GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT, 4(10), 214–220. https://doi.org/10.5281/zenodo.23360780
Vol. 4 No. 10 (2026): «Yashil iqtisodiyot va taraqqiyot» jurnali 10-son