RAQAMLI PLATFORMALARNING OʻZBEKISTON KICHIK BIZNESINI XALQARO BOZORLARGA OLIB CHIQISHDAGI ROLI

Authors

  • Gulzira Amanbay qizi Paraxatova Texnologiya, Menejment va Kommunikatsiya instituti Iqtisodiyot va Moliya fakulteti magistranti

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.23602492

Abstract

Maqolada raqamli platformalarning Oʻzbekiston kichik tadbirkorlik subyektlari eksportidagi oʻrni rasmiy statistika va 2025–2026-yillarda eʼlon qilingan tashabbuslar asosida tahlil qilinadi. Milliy statistika qoʻmitasining 2023–2025-yillar boʻyicha kichik tadbirkorlik eksporti va elektron tijorat qatorlari, 2026-yilning birinchi yarim yilligi eksport maʼlumotlari, shuningdek, xalqaro maydonchalarga chiqish haqidagi rasmiy xabarlar hujjatli va qiyosiy tahlil qilindi. 2025- yilda kichik tadbirkorlik eksporti 12 382,6 mln AQSH dollariga, uning jami eksportdagi ulushi 36,6 foizga yetgan; elektron tijoratning mamlakat boʻyicha umumiy aylanmasi 31 551,9 mlrd soʻmni tashkil etgan. Bu qatorlar platformalar orqali amalga oshirilgan eksportning bevosita oʻlchovi emas. Tadqiqot platforma ishtirokini “raqamli koʻrinish — transchegaraviy bitim — takroriy eksport” bosqichlarida baholashni taklif etadi. Natijalar platformaga kirish imkoniyati va tasdiqlangan eksport natijasi oʻrtasidagi statistik boʻshliqni ochib beradi hamda korxona darajasidagi keyingi tadqiqot uchun koʻrsatkichlarni belgilaydi.

Keywords

raqamli platforma, kichik tadbirkorlik, eksport, elektron tijorat, xalqaro bozor, Oʻzbekiston, ikkilamchi maʼlumot

References

Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasi. Kichik tadbirkorlik subyektlarining mahsulot (ishlar, xizmatlar) eksporti hajmi : 1.10.02.0025-kodli statistik qator [Elektron resurs]. (2026). SIAT.

Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasi. Kichik tadbirkorlik subyektlarining jami mahsulot (ishlar, xizmatlar) eksportidagi ulushi : 1.10.02.0026-kodli statistik qator [Elektron resurs]. (2026). SIAT.

Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasi. Elektron tijorat savdo hajmi (yillik) : 1.07.02.0019-kodli statistik qator [Elektron resurs]. (2026). SIAT.

Oʻzbekiston Respublikasi. Elektron tijorat toʻgʻrisida : 29.09.2022-yildagi OʻRQ-792-son Qonun [Elektron resurs]. (n.d.). Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti. Mahalliy yengil sanoat korxonalarining xalqaro yetkazib berish zanjirlarida ishtirokini kengaytirish hamda tashqi bozorlarda oʻrnini mustahkamlashga qaratilgan choratadbirlar toʻgʻrisida : 12.01.2026-yildagi PF-4-son Farmon [Elektron resurs]. (n.d.). Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi.

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek, baʼzilarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblash toʻgʻrisida : 09.04.2026-yildagi 154-son qaror [Elektron resurs]. (n.d.). Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi.

Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi. «Made in Uzbekistan» milliy paviloni Alibaba.com platformasida ishga tushirildi [Elektron resurs]. (2026). Hukumat portali.

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Yengil sanoatni rivojlantirish agentligi. Mahalliy ishlab chiqaruvchilar uchun xalqaro elektron tijorat bozorlariga yangi imkoniyatlar [Elektron resurs]. (2026). Hukumat portali.

Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi. Oʻzbekiston biznesi MSP.RF platformasi orqali Rossiya bozoridagi imkoniyatlarini kengaytirmoqda [Elektron resurs]. (2025). Hukumat portali.

OECD. The role of digital intermediation platforms in opening up international markets [Elektron resurs]. (2026). OECD Digital Economy Papers, (386). https://doi.org/10.1787/238a0030-en

Bianchini, M. (2025). Lasheras Sancho M. SME digitalisation for competitiveness: The 2025 OECD D4SME Survey [Elektron resurs]. OECD SME and Entrepreneurship Papers, (68). https://doi.org/10.1787/197e3077-en

IMF; OECD; UNCTAD; WTO. Handbook on Measuring Digital Trade. Second edition [Elektron resurs]. – Paris : OECD Publishing, 2023. – DOI: 10.1787/ac99e6d3-en.

OECD. Deriving experimental estimates of digital trade [Elektron resurs]. – Paris : OECD Publishing, 2025. – DOI: 10.1787/c7dbbc14-en.

Downloads

Published

2026-10-23

How to Cite

Paraxatova, G. A. qizi. (2026). RAQAMLI PLATFORMALARNING OʻZBEKISTON KICHIK BIZNESINI XALQARO BOZORLARGA OLIB CHIQISHDAGI ROLI. GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT, 4(10), 513–519. https://doi.org/10.5281/zenodo.23602492
Vol. 4 No. 10 (2026): «Yashil iqtisodiyot va taraqqiyot» jurnali 10-son