MINTAQAVIY BOG‘DORCHILIKDA RESURS VA XARAJATLAR TARKIBINI OPTIMALLASHTIRISH (SAMARQAND VILOYATI TUMANLARI MISOLIDA)
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.23909636Abstract
Mazkur maqolada Samarqand viloyatining 14 ta tumani misolida bog‘dorchilik mahsulotlari ishlab chiqarish samaradorligini baholash muammosi iqtisodiy-matematik modellashtirish, xususan “Ma’lumotlar muhiti tahlili” (Data Envelopment Analysis - DEA) usulining CCR modeli asosida o‘rganilgan. Hisob-kitoblar natijasida 14 tumandan 9 tasi samarali, 5 tasi samarasiz deb topildi, samaradorlik ko‘rsatkichining o‘rtacha qiymati 0,9776 ni tashkil etdi. Samarasiz tumanlar uchun mos yozuvlar tumanlar va ularning tortish koeffitsientlari, shuningdek har bir xarajat moddasi bo‘yicha tavsiya etilgan optimal qiymatlar aniqlangan. Tadqiqot natijalari asosida resurslardan foydalanish samaradorligini oshirish bo‘yicha amaliy takliflar ishlab chiqilgan.Keywords
bog‘dorchilik, iqtisodiy samaradorlik, ma’lumotlar muhiti tahlili (DEA), CCR modeli, ishlab chiqarish chegarasi, resurslardan foydalanishReferences
Farrell, M. J. (1957). The Measurement of Productive Efficiency. Journal of the Royal Statistical Society. Series A (General). -, 120(3), 253–290.
Charnes, A., Cooper, W. W., & Rhodes, E. (1978). Measuring the efficiency of decision making units. European Journal of Operational Research. -, 2(6), 429–444.
Banker, R. D., Charnes, A., & Cooper, W. W. (1984). Some Models for Estimating Technical and Scale Inefficiencies in Data Envelopment Analysis. Management Science. -, 30(9), 1078–1092.
Cooper, W. W., Seiford, L. M., & Tone, K. (2007). Data Envelopment Analysis: A Comprehensive Text with Models, Applications, References and DEA-Solver Software. - 2nd ed. - New York: Springer, 2007. - 490 p. Springer.
Coelli, T. J., Rao, D. S. P., O‘Donnell, C. J., & Battese, G. E. (2005). An Introduction to Efficiency and Productivity Analysis. - 2nd ed. - New York: Springer, 2005. - 349 p. Springer.
Emrouznejad, A., & Yang, G. (2018). A survey and analysis of the first 40 years of scholarly literature in DEA: 1978-2016. Socio-Economic Planning Sciences. -, 61, 4–8.
Fried, H. O., Lovell, C. A. K., & Schmidt, S. S. (2008). The Measurement of Productive Efficiency and Productivity Growth. - New York: Oxford University Press, 2008. - 656 p. Oxford University Press.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.


