Mintaqaviy iqtisodiyotlarda kapital qo‘yilmalarning determinantlari: qoraqalpog‘istonda aholi va byudjet daromadlarini ekonometrik o‘rganish

Mintaqaviy iqtisodiyotlarda kapital qo‘yilmalarning determinantlari: qoraqalpog‘istonda aholi va byudjet daromadlarini ekonometrik o‘rganish

Authors

  • Baxitjan Sarsenbayev
  • Suliuxan Kengesbayeva
  • Diyorbek Kengesov

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.15410995

Keywords:

kapital qo‘yilmalar, ekonometrik tahlil, aholi sonining o‘sishi, byudjet daromadlari, hududiy iqtisodiyot, Qoraqalpog‘iston, regressiya modellari, prognozlash

Abstract

Ushbu tadqiqotda 2012–2023-yillar davomida Qoraqalpog‘iston Respublikasida asosiy kapitalga
investitsiyalar hajmiga demografik va fiskal omillarning ta’siri o‘rganiladi. Tadqiqotning asosiy maqsadi – doimiy aholi soni
va davlat byudjeti daromadlarining kapital qo‘yilmalarga ta’sirini aniqlashdan iborat. Metod sifatida logarifmik ko‘rinishga
keltirilgan o‘zgaruvchilardan foydalangan ko‘p omilli regressiya tahlili qo‘llanildi. Natijalar doimiy aholi soni hamda byudjet
daromadlari bilan kapital investitsiyalar o‘rtasida kuchli musbat korrelyatsiyalar mavjudligini ko‘rsatdi. Tahlil 2025–2026-
yillar uchun ishonchli prognoz modellarini ishlab chiqish imkonini beradi. Muhim empirik natija shundan iboratki, demografik
o‘sish fiskal ekspansiya bilan uyg‘unlashtirilgan taqdirdagina, mintaqaviy kapital jamg‘arilishini barqaror saqlab qolish
mumkin. Ushbu tadqiqot rivojlanayotgan hududlarda investitsiya siyosatini shakllantirishda amaliy ahamiyat kasb etadi.

Author Biographies

Baxitjan Sarsenbayev


Berdaq nomidagi Qoraqalpoq Davlat
Universiteti Moliya kafedrasi dots. PhD.

Suliuxan Kengesbayeva


Berdaq nomidagi Qoraqalpoq
Davlat Universiteti 2-kurs
magistranti

Diyorbek Kengesov


Berdaq nomidagi Qoraqalpoq Davlat
Universiteti 1-kurs magistranti

References

Barro, Robert J. Economic Growth. MIT Press, 1995, pp. 111–142.

Romer, David. Advanced Macroeconomics. Fourth edition. New York, N.Y: McGraw-Hill/Irwin, 2012. pp.David Alan

Aschauer, Is public expenditure productive?, Journal of Monetary Economics, Volume 23, Issue 2, 1989, pp. 177–200,

https://doi.org/10.1016/0304-3932(89)90047-0.

Zakharchenko. Fiscal Policy in Transition Economies. Economic Policy Review, 2016, pp. 87–101.Ataev, J., Sarsenbaev,

B., Tleuov, N., & Bisenbaev, S. (2024). Promising directions determination of the forecast values development of

agrobiochemistry services in the Aral Sea Basin. In E3S Web of Conferences (Vol. 497, p. 03019). EDP Sciences.

www.stat.uz – O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi.

Downloads

Published

2025-04-07

How to Cite

Sarsenbayev, B., Kengesbayeva, S., & Kengesov, D. (2025). Mintaqaviy iqtisodiyotlarda kapital qo‘yilmalarning determinantlari: qoraqalpog‘istonda aholi va byudjet daromadlarini ekonometrik o‘rganish. GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT, 3(4). https://doi.org/10.5281/zenodo.15410995

Issue

Vol. 3 No. 4 (2025): «Yashil iqtisodiyot va taraqqiyot» jurnali

Section

Articles

License

Copyright (c) 2025 YASHIL IQTISODIYOT VA TARAQQIYOT

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.