Zamonaviy ta’lim sifatini baholashning nazariy-metodologik asoslari
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.15796397Keywords:
ta’lim sifati, baholash nazariyasi, metodologik yondashuv, ichki va tashqi baholash, indikatorlar va ko‘rsatkichlar, monitoring tizimi, mintaqaviy baholash, ta’lim boshqaruviAbstract
Maqolada hududiy darajada batafsil ishlab chiqilgan ta’lim sifati mezonlari asosida mintaqaviy ta’lim
monitoringi tizimini barpo etish zarurati muhokama qilinadi. Hududiy baholash tizimi – ta’lim boshqaruv organlari,
muassasalar, dasturlar, pedagoglar va o‘quvchilarni o‘z ichiga olgan kompleks struktura bo‘lib, beshta asosiy osttizim
(o‘quvchi yutuqlarini, pedagog yutuqlarini, muassasa yutuqlarini baholash, o‘z-o‘zini rivojlantirishga rag‘batlantirish,
gimnaziya dasturi va manfaatdorlar ehtiyojlariga mos ko‘rsatkichlar) orqali ta’lim sifatini uzluksiz monitoring qiladi. Tizim
tashqi baholashni ichki baholashdan ustun qo‘yish, natijalarni ochiq e’lon qilish, normativ va shaffof qoidalarni qo‘llash,
ilmiy asoslangan standartlashtirilgan vositalardan foydalanish tamoyillariga asoslanadi.
Mintaqaviy tizim ishlab chiqqan tartiblovchi me’yorlar va rag‘batlantiruvchi texnologiyalar yordamida muassasa faoliyatini
nazorat qilish, bitiruvchilar attestatsiyasi asosida reyting tuzish, innovatsion muassasalarga tanlov o‘tkazish va eng yaxshi
o‘qituvchilarni qo‘llab-quvvatlash mexanizmlari taklif etiladi. Shuningdek, ichki audit tizimlari o‘quvchi individual yutuqlari,
o‘quv jarayonini individuallashtirish, o‘z-o‘zini nazorat va baholashga yaratilgan sharoitlar hamda metodik yordam
ko‘rsatish orqali mintaqaviy baholashning samaradorligini oshiradi. Maqola ta’lim sifatini davlat-jamiyat hamkorligida
boshqarish, mintaqaviy darajada monitoring va baholashni kuchaytirish bo‘yicha konseptual-metodologik asoslarni
taqdim etadi.
References
Oliy ta’lim muassasalarida o‘quv natijalarini nazorat, baholash va monitoring qilish. – O‘quv qo‘llanma// -T.: Fan, 2016
y. -46 b.
Musulmon mamlakatlarida ta’lim tizimi. – O‘quv qo‘llanma //-T.: O‘zbekiston xalqaro islom akademiyasi nashriyotmatbaa
birlashmasi, 2021 yil
Kasb ta’limi o‘qituvchilarini tayyorlashda mustaqil ta’limni tashkil etish. Metodik qo‘llanma. – T.: TDPU, 2006. – 46 b.
Карл Роджерс, Джером Фр. Свобода учиться = Freedom to learn : 1969. — М. : Смысл, 2002. — 527 с. — Пер. с
англ. С. Степанов, Е. Ю. Патяева.
Kaplan, R. and Norton, D. (1992) The Balanced Scorecard—Measures That Drive Performance. Harvard Business
Review, 79.
Black, P., & Wiliam, D. (1998). Assessment and Classroom Learning. Assessment in Education. Assessment in
Education, 5, 7-74.
Harlen, W. (2005). Teachers’ Summative Practices and Assessment for Learning—Ten- sions and Synergies. The
Curriculum Journal, 16, 207-223
Harvey, L., & Green, D. (1993). Defining Quality. Assessment and Evaluation in Higher Education, 18, 9-34.
Deming, W. E. (1986). Out of the crisis. Cambridge, MA: Center for Advanced Engineering Study, Massachusetts
Institute of Technology.
Juran, J. M. (1988). Juran on Planning for Quality. London: Collier Macmillan.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 YASHIL IQTISODIYOT VA TARAQQIYOT

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.