SMART UNIVERSITET KONSEPSIYASI ASOSIDA REYTING VA RAQOBATBARDOSHLIKNI INTEGRAL BOSHQARISH

SMART UNIVERSITET KONSEPSIYASI ASOSIDA REYTING VA RAQOBATBARDOSHLIKNI INTEGRAL BOSHQARISH

Authors

  • Husen Xudoyqulov

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.18963892

Keywords:

Smart universitet, strategik boshqaruv, xalqaro reytinglar, institutsional samaradorlik, raqobatbardoshlik, raqamli iqtisodiyot, karyerani boshqarish, QS, THE.

Abstract

Mazkur maqola globallashuv va raqamli iqtisodiyot sharoitida oliy ta’lim muassasalari (OTM)
raqobatbardoshligini oshirishda «Smart universitet» (Smart University) konsepsiyasiga asoslangan reytingga yo‘naltirilgan
strategik boshqaruv mexanizmlarining nazariy-uslubiy hamda amaliy jihatlarini tadqiq etadi. Tadqiqotning dolzarbligi
an’anaviy boshqaruv usullarining xalqaro reytinglar (QS, THE) talablariga to‘liq javob bermasligi hamda inson kapitalini
boshqarishdagi institutsional bo‘shliqlar mavjudligi bilan izohlanadi. Tadqiqotning asosiy maqsadi – xalqaro reyting
indikatorlari va milliy boshqaruv amaliyoti o‘rtasidagi nomutanosibliklarni aniqlash hamda xodimlar karyerasini boshqarish
va raqamli transformatsiya orqali ularni bartaraf etishning integratsiyalashgan strategik modelini ishlab chiqishdan
iborat. Metodologik asos sifatida qiyosiy-institutsional tahlil, klasterlash, iyerarxik modellashtirish hamda benchmarking
usullaridan foydalanildi. Tadqiqot natijasida universitet faoliyatini baholashning «Kirish–Jarayon–Chiqish» modeli hamda
smart komponentlarni reyting metrikalari bilan bog‘lovchi matritsa ishlab chiqildi. Olingan natijalar shuni ko‘rsatadiki,
xodimlar karyerasini boshqarishning innovatsion mexanizmlarini joriy etmasdan turib, Smart universitet modeliga to‘liq
o‘tish mumkin emas. Maqolada ilgari surilgan xulosalar va konseptual yondashuvlar davlat tashkilotlarida boshqaruv
tizimini takomillashtirish hamda milliy oliy ta’lim tizimining global raqobatbardoshligini oshirishda muhim amaliy ahamiyat
kasb etadi.

Author Biography

Husen Xudoyqulov

Buxoro davlat universiteti tayanch doktoranti


References

1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 8-oktabrdagi PF-5847-son “O‘zbekiston Respublikasi oliy ta’lim

tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash to‘g‘risida”gi Farmoni.

2. Hazelkorn, E. (2015). Rankings and the Reshaping of Higher Education: The Battle for World-Class Excellence (2nd

ed.). Palgrave Macmillan. https://link.springer.com/book/10.1057/9781137446671

3. Marginson, S. (2014). University rankings and social science. European Journal of Education, 49(1), 45–59. https://

onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/ejed.12061

4. Van Raan, A. F. J. (2005). Fatal attraction: Conceptual and methodological problems in the ranking of universities.

Scientometrics, 62(1), 133–143. https://link.springer.com/article/10.1007/s11192-005-0008-6

5. Locke, W., et al. (2008). The Methodology of International University Rankings. Higher Education Funding Council for

England. https://dera.ioe.ac.uk/id/eprint/8497/

6. Shin, J. C., & Toutkoushian, R. K. (2011). University Rankings: Theoretical Basis, Methodology and Impacts on Global

Higher Education. Springer. https://link.springer.com/book/10.1007/978-94-007-1116-7

7. Altbach, P. G., & Salmi, J. (2011). The Road to Academic Excellence: The Making of World-Class Research Universities.

Washington, DC: World Bank.

8. Rauhvargers, A. (2013). Global University Rankings and Their Impact: Report II. European University Association.

9. Salmi, J. (2009). The Challenge of Establishing World-Class Universities. Washington, DC: World Bank. https://

openknowledge.worldbank.org/handle/10986/2600

10. Uskov, V. L., Bakken, J. P., Howlett, R. J., & Jain, L. C. (2015). Smart Universities: Concepts, Systems, and Technologies.

Springer.

11. Abduraxmanov, Q. X. (2019). Inson kapitali va oliy ta’lim samaradorligi. Toshkent: Iqtisodiyot.

12. G‘ulomov, S. S., & Abdullayev, A. M. (2018). Raqamli iqtisodiyot va smart universitetlar boshqaruvi. Toshkent: Moliya

Downloads

Published

2026-03-01

How to Cite

Xudoyqulov , H. (2026). SMART UNIVERSITET KONSEPSIYASI ASOSIDA REYTING VA RAQOBATBARDOSHLIKNI INTEGRAL BOSHQARISH. GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT, 4(3). https://doi.org/10.5281/zenodo.18963892
Loading...