KORXONALARDA SOLIQ HISOBINI TASHKIL ETISH VA UNING BUXGALTERIYA HISOBI BILAN O‘ZARO BOG‘LIQLIGI

KORXONALARDA SOLIQ HISOBINI TASHKIL ETISH VA UNING BUXGALTERIYA HISOBI BILAN O‘ZARO BOG‘LIQLIGI

Authors

  • Dilshad Mamadiyarov
  • Sarvar Normurodov

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.19543570

Keywords:

soliq hisobi, soliq majburiyatlari, buxgalteriya hisobi, moliyaviy barqarorlik, MHXS, Soliq kodeksi, soliq xarajatlari, uyg‘unlik, integratsiya.

Abstract

Mazkur maqolada korxonalarda soliq hisobini tashkil etish va uning buxgalteriya hisobi bilan o‘zaro bog‘liqligi
tahlil qilinadi. Hozirgi sharoitda turli soliq turlari, yurisdiksiyalar va majburiyatlar tizimining kengayishi soliq hisobini
murakkablashtirmoqda. Tadqiqotda soliq majburiyatlarining huquqiy, iqtisodiy va buxgalteriya asoslari, ularning xalqaro
moliyaviy hisobot standartlari (MHXS) hamda milliy qonunchilik bilan uyg‘unligi o‘rganilgan. Shuningdek, korxonalarda
soliq hisobini samarali tashkil etish va uni buxgalteriya hisobi bilan integratsiyalash yo‘llari tahlil etilgan. Amaliy misol
sifatida “O‘zbekneftgaz” AJning foyda solig‘i bo‘yicha majburiyatlarining buxgalteriya hisobida aks ettirilishi ko‘rib chiqilgan.
Tadqiqot natijalari soliq va buxgalteriya hisobining o‘zaro uyg‘unligini ta’minlash, soliq hisobini soddalashtirish hamda
milliy moliyaviy hisobot tizimini takomillashtirish bo‘yicha tavsiyalarni o‘z ichiga oladi.

Author Biographies

Dilshad Mamadiyarov

dotsent.

Sarvar Normurodov

katta o‘qituvchi;
ORCID: 0009-0009-1241-9339;
Toshkent davlat agrar universiteti (TDAU), O‘zbekiston;

References

1. IAS 37 (2022-yil). “Baholangan majburiyatlar, shartli majburiyatlar va shartli aktivlar”. Buxgalteriya hisobining xalqaro

standarti (AV tomonidan 09.12.2022-yil 3400-son bilan ro‘yxatga olingan, Moliya vazirining 10.11.2022-yil 61-son

buyrug‘iga 22-ilova).

2. Julia Kagan (2021-yil, 25-yanvar). Tax Expense. Reviewed by Janet Berry-Johnson; fact-checked by Ariel Courage.

Investopedia.

3. Kermit D. Larson, & Paul B. W. Miller (1995-yil). Financial Accounting (6th ed.). Irwin, 686 p.

4. IAS 12 (2018-yil). “Foydadan soliqlar” standarti.

5. O‘zbekiston Respublikasi Soliq kodeksi (2023-yil).

6. O‘zbekiston Respublikasi Fuqarolik kodeksi (2023-yil).

7. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi (2023-yil).

8. Z. N. Qurbanov (2016-yil). Soliq xarajatlari hisobining nazariy masalalari. Tadbirkorlikni rivojlantirish yo‘lidagi to‘siqlarni

bartaraf etish hamda qulay ishbilarmonlik muhitini shakllantirishda soliq siyosatining o‘rni. Toshkent, 147–148-betlar.

9. PQ-4611 (2020-yil, 24-fevral). “Moliyaviy hisobotning xalqaro standartlariga o‘tishning qo‘shimcha chora-tadbirlari

to‘g‘risida”. https://lex.uz/docs/-4746047

10. S. N. Tashnazarov (2021-yil). Majburiyatlar hisobini xalqaro standartlar asosida takomillashtirish. Ekonomika i sotsium,

№5(84).

11. A. To‘ychiev (2011-yil). Majburiyatlar buxgalteriya hisobi va tahlilining nazariy-metodologik muammolari: dissertatsiya.

Toshkent: TMU.

Downloads

Published

2026-04-01

How to Cite

Mamadiyarov, D., & Normurodov, S. (2026). KORXONALARDA SOLIQ HISOBINI TASHKIL ETISH VA UNING BUXGALTERIYA HISOBI BILAN O‘ZARO BOG‘LIQLIGI. GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT, 4(4). https://doi.org/10.5281/zenodo.19543570
Loading...