INVESTITSIYA KO‘CHMAS MULKI HISOBINI TASHKIL QILISH VA TAKOMILLASHTIRISH YO‘NALISHLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.19557540Keywords:
investitsion ko‘chmas mulk, IAS 40, MHXS, moliyaviy hisobot, moliyaviy qarorlar qabul qilish, adolatli qiymat asosida baholash, boshlang‘ich qiymat, qayta baholash, aktivlarni tasniflash, daromadlarni tan olish, xarajatlarni hisobga olish, investitsion faoliyat, kapital qiymatining oshishi, ijara daromadlari, baholash usullari.Abstract
Iqtisodiyotni erkinlashtirish sharoitida moliyaviy qarorlar qabul qilish samaradorligi buxgalteriya axborotining
aniqligi, ishonchliligi va shaffofligiga bevosita bog‘liqdir. Investitsion ko‘chmas mulk korxona aktivlarining muhim tarkibiy
qismi sifatida barqaror ijara daromadlarini shakllantirish bilan birga kapital qiymatini oshirishga xizmat qiladi, shu bois uni
to‘g‘ri va asosli hisobga olish moliyaviy hisobotlarning haqqoniyligini ta’minlashda muhim ahamiyat kasb etadi. Xalqaro
moliyaviy hisobot standartlari, xususan IAS 40 “Investitsion ko‘chmas mulk” standarti ushbu aktivlarni tan olish, baholash
va hisobotda aks ettirishning yagona metodologik asoslarini belgilaydi, biroq amaliyotda aktivlarni to‘g‘ri tasniflash,
baholash usullarini tanlash hamda ishonchli bozor ma’lumotlarining yetishmasligi kabi muammolar mavjud. Shu nuqtayi
nazardan, mazkur tadqiqot investitsion ko‘chmas mulk hisobining moliyaviy qarorlar qabul qilishdagi o‘rnini ochib berish
va uning amaliy qo‘llanishidagi asosiy muammolarni tahlil qilishga qaratilgan.
References
1. Muller, K. A., Riedl, E. J., & Sellhorn, T. (2011). Mandatory fair value accounting and information asymmetry:
Evidence from the European real estate industry. Management Science, 57(6), 1138–1153. https://doi.org/10.1287/
mnsc.1110.1339 (Onlayn: INFORMS; Penn State profil sahifasi).
2. Quagli, A., & Avallone, F. (2010). Fair value or cost model? Drivers of choice for IAS 40 in the real estate industry.
European Accounting Review, 19(3), 461–493. https://doi.org/10.1080/09638180.2010.496547 (Onlayn: Taylor &
Francis/IDEAS RePEc).
3. Goncharov, I., Riedl, E. J., & Sellhorn, T. (2014). Fair value and audit fees. Review of Accounting Studies, 19(1),
210–241. https://doi.org/10.1007/s11142-013-9248-5 (Onlayn: Springer/IDEAS RePEc).
4. Christensen, H. B., & Nikolaev, V. V. (2013). Does fair value accounting for non-financial assets pass the market test?
Review of Accounting Studies, 18(3), 734–775. https://doi.org/10.1007/s11142-013-9232-0 (Onlayn: Springer/IDEAS
RePEc).
5. Sundgren, S., Mäki, J., & Somoza-López, A. (2018). Analyst coverage, market liquidity and disclosure quality: A study
of fair-value disclosures by European real estate companies under IAS 40 and IFRS 13. The International Journal of
Accounting, 53(1), 54–75. https://doi.org/10.1016/j.intacc.2018.02.003 (Onlayn: Elsevier).
6. So, S., & Smith, M. (2009). Value-relevance of presenting changes in fair value of investment properties in the income
statement: Evidence from Hong Kong. Accounting and Business Research, 39(2), 103–118. https://doi.org/10.1080/0
0014788.2009.9663352 (Onlayn: Taylor & Francis)
7. Olante, M. E., & hamkorlar. (2022). Investment property: Fair value or cost model? Recent evidence from the application
of IAS 40 in Europe. Advances in Accounting. https://doi.org/10.1016/S0882-6110(21)00056-0 (Onlayn: ScienceDirect
sarlavha sahifasi).
8. Sellhorn, T. (2019). Fair value measurement for long-lived operating assets. European Accounting Review, 28(4),
573–603. https://doi.org/10.1080/09638180.2018.1511816 (Onlayn: Taylor & Francis).
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.