BIOLOGIK AKTIVLAR SINTETIK VA ANALITIK HISOBINI TASHKIL ETISHDA ISHCHI HISOBVARAQLAR TIZIMINI TAKOMILLASHTIRISH
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21295018Keywords:
biologik aktiv, ishchi hisobvaraqlar, sintetik hisob, analitik hisob, buxgalteriya oʻtkazmasi, uzoq muddatli biologik aktiv, joriy biologik aktiv, IAS 41, hisob siyosati, moliyaviy hisobot.Abstract
Maqolada qishloq xoʻjaligi korxonalarida biologik aktivlarning sintetik va analitik hisobini
tashkil etishda amaldagi hisobvaraqlar rejasining yetishmovchiliklari tahlil qilingan. 41-son «Qishloq xoʻjaligi»
BHXS (IAS 41) talablaridan kelib chiqqan holda uzoq muddatli va joriy biologik aktivlar uchun alohida ishchi
hisobvaraqlar tizimi taklif etilgan: 0180, 0181, 0182 hamda 2600, 2610, 2620. Har bir hisobvaraq boʻyicha
buxgalteriya oʻtkazmalari ishlab chiqilgan. Taklif etilgan tizim biologik aktivlar harakati yuzasidan shaffof, tezkor
va analitik axborot shakllantirishga, moliyaviy hisobotlarning ishonchliligini oshirishga xizmat qiladi
References
1. Alborov, R.A. and Klychova, G.S. (2020) ‘Fair value accounting of biological assets: problems and
solutions’, Vestnik of Kazan State Agrarian University, 15(2), pp. 120–126.
2. Argilés, J.M., García-Blandón, J. and Monllau, T. (2011) ‘Fair value versus historical cost-based valuation
for biological assets: predictability of financial information’, Revista de Contabilidad – Spanish Accounting
Review, 14(2), pp. 87–113.
3. Gonçalves, R., Lopes, P. and Craig, R. (2017) ‘Value relevance of biological assets under IFRS’, Journal
of International Accounting, Auditing and Taxation, 29, pp. 118–126.
4. IAS 41 (2023) Agriculture. International Accounting Standard 41. London: IFRS Foundation.
5. Sedláček, J. (2010) ‘The methods of valuation in agricultural accounting’, Acta Universitatis Agriculturae
et Silviculturae Mendelianae Brunensis, 58(6), pp. 59–66.
6. Terekhov, A.M. (2021) ‘Improving the accounting of biological assets in agricultural organizations’,
Vestnik NGIEI, (3), pp. 88–99.
7. Viruchayeva, A.Ye. (2020) ‘Accounting of biological assets in the transition to IFRS’, International
Accounting, 23(6), pp. 604–618.
8. Węgrzyńska, M. and Nowotarska, A. (2021) ‘Determinants of the choice of biological asset valuation
methods in agricultural entities’, Zeszyty Teoretyczne Rachunkowości, 45(3), pp. 145–162.
9. Болтаев, А.С. (2024) «Биологик активлар бухгалтерия ҳисобини такомиллаштириш масалалари»,
Иқтисодиёт ва таълим, (2), 112–119-б.
10. Исманов, И.Н. (2023) «Қишлоқ хўжалигида биологик активлар аудити методологияси», Молия ва
банк иши, (4), 78–86-б.
11. Ризаев, Н.К. (2022) «Аграр секторда биологик активлар ҳисобини халқаро стандартлар асосида
ташкил этиш», Иқтисодий тараққиёт ва таҳлил, 1(2), 65–74-б.
12. Ташназаров, С.Н. (2021) Қишлоқ хўжалиги корхоналарида бухгалтерия ҳисоби. Тошкент:
Иқтисод-Молия. 288 б.
13. Ходжаева, М.Я. (2024) «Биологик активлар синтетик ва аналитик ҳисобини ташкил этиш
йўналишлари», Иқтисодий тараққиёт ва таҳлил, 2(5), 198–206-б.
14. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 15-sentyabrdagi “Moliyaviy hisob tizimini xalqaro
talab va standartlarga muvofiq takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-282-son qarori // URL: https://
lex.uz/uz/docs/-7728924
15. Oʻzbekiston Respublikasi iqtisodiyot va moliya vazirining 27.12.2024 yilda ro‘yxatdan o‘tgan “Oʻzbekiston
Respublikasi buxgalteriya hisobi milliy standarti (21-sonli BHMS) “Xoʻjalik yurituvchi subyektlarda buxgalteriya
hisobining hisobvaraqlar rejasi va uni qoʻllash boʻyicha yoʻriqnoma”ni tasdiqlash toʻgʻrisida”gi 3593-son buyrug‘i
// URL: https://lex.uz/ru/docs/-7282737
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.