AKSIYADORLIK JAMIYATLARIDA INVESTITSIYA LOYIHALARINI MOLIYALASHTIRISH SAMARADORLIGINING EKONOMETRIK MODELI VA ISTIQBOL PROGNOZI («NKMK» AJ MISOLIDA)
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21893659Abstract
Maqolada aksiyadorlik jamiyatlari tomonidan investitsiya loyihalarini moliyalashtirish
samaradorligiga ta’sir etuvchi omillar o‘rtasidagi bog‘liqlikning ekonometrik modeli ishlab chiqilgan. Model operatsion
pul oqimi, kapital qo‘yilmalar, dividend to‘lovlari, qarz kapitali va erkin pul oqimini yagona rekursiv tenglamalar
tizimida bog‘laydi hamda qarz kapitalini balanslovchi element sifatida talqin qiladi. Model «Navoiy kon-metallurgiya
kombinati» AJning 2023–2025-yillardagi xalqaro moliyaviy hisobot standartlari bo‘yicha ma’lumotlari asosida
parametrlashtirilib, uning yordamida 2030-yilgacha prognoz ko‘rsatkichlari shakllantirilgan. Prognoz natijalariga
ko‘ra, jamiyatning operatsion pul oqimi 2030-yilga borib 6,4 mlrd AQSh dollariga yetadi, kapital qo‘yilmalar 4,1 mlrd
dollargacha oshadi, sof qarzning EBITDAga nisbati esa 0,35 martadan 0,02 martagacha pasayadi. Bu investitsiya
dasturining asosan ichki manbalar hisobidan moliyalashtirilishini va sezilarli qarz sig‘imi zaxirasi shakllanishini
bildiradi.
Keywords
investitsiya loyihasi, moliyalashtirish samaradorligi, ekonometrik model, operatsion pul oqimi, erkin pul oqimi, kapital qo‘yilmalar, dividend siyosati, qarz sig‘imi, moliyaviy leveraj, strategik moliyaviy rejalashtirishReferences
1. Brealey R.A., Myers S.C., Allen F. Principles of Corporate Finance. — 13th ed. — New York: McGraw-
Hill Education, 2020. — 1024 p.
2. Lintner J. Distribution of Incomes of Corporations Among Dividends, Retained Earnings, and Taxes //
The American Economic Review. — 1956. — Vol. 46, No. 2. — P. 97–113.
3. Jensen M.C. Agency Costs of Free Cash Flow, Corporate Finance, and Takeovers // The American
Economic Review. — 1986. — Vol. 76, No. 2. — P. 323–329.
4. Fazzari S.M., Hubbard R.G., Petersen B.C. Financing Constraints and Corporate Investment // Brookings
Papers on Economic Activity. — 1988. — No. 1. — P. 141–206.
5. Kaplan S.N., Zingales L. Do Investment-Cash Flow Sensitivities Provide Useful Measures of Financing
Constraints? // The Quarterly Journal of Economics. — 1997. — Vol. 112, No. 1. — P. 169–215.
6. Graham J.R., Harvey C.R. The Theory and Practice of Corporate Finance: Evidence from the Field //
Journal of Financial Economics. — 2001. — Vol. 60, No. 2–3. — P. 187–243.
7. Damodaran A. Investment Valuation: Tools and Techniques for Determining the Value of Any Asset. —
3rd ed. — Hoboken: John Wiley & Sons, 2012. — 992 p.
8. Box G.E.P., Jenkins G.M., Reinsel G.C., Ljung G.M. Time Series Analysis: Forecasting and Control. —
5th ed. — Hoboken: John Wiley & Sons, 2015. — 712 p.
9. Wooldridge J.M. Econometric Analysis of Cross Section and Panel Data. — 2nd ed. — Cambridge, MA:
MIT Press, 2010. — 1064 p.
10. Elmirzayev S., Berdiyev O‘., Bo‘riyev J. Milliy korporativ obligatsiyalar bozori: joriy holat va istiqbollar.
— Toshkent, 2021.
11. O‘zbekiston Respublikasining 06.05.2014-yildagi “Aksiyadorlik jamiyatlari va aksiyadorlarning
huquqlarini himoya qilish toʻgʻrisida”gi O‘RQ-370-son Qonuni // URL: https://lex.uz/docs/-2382409
12. «Navoiy kon-metallurgiya kombinati» AJ. Xalqaro moliyaviy hisobot standartlari bo‘yicha moliyaviy
hisobotlar (2023–2025-yillar). — URL: https://www.ngmk.uz
13. Yagona korporativ axborot portali. Emitentlarning yillik hisobotlari. — URL: https://openinfo.uz
14. London Bullion Market Association. Precious Metal Prices (2023–2025). — URL: https://www.lbma.
org.uk
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.


