RIVOJLANAYOTGAN IQTISODIYOTLARDA DAROMADLAR TENGSIZLIGINING IQTISODIY O‘SISHGA TA’SIRI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.19662706Keywords:
daromadlar tengsizligi, iqtisodiy o‘sish, rivojlanayotgan iqtisodiyotlar, inklyuziv rivojlanish, qayta taqsimlash siyosati, ijtimoiy himoyaAbstract
Rivojlanayotgan bozor iqtisodiyotiga ega mamlakatlar odatda daromadlar taqsimotidagi sezilarli
nomutanosibliklar bilan tavsiflanadi. Mazkur mamlakatlarda iqtisodiy o‘sish sur’atlari nisbatan yuqori bo‘lishiga qaramay,
boylikning taqsimlanishi o‘ta notekis xarakterga ega. Xususan, kapitalning asosiy qismi yuqori daromadli qatlam qo‘lida
jamlangan bo‘lib, kam ta’minlangan aholi guruhlarining daromadlari sekin sur’atlarda o‘smoqda. Ayniqsa, shahar va
qishloq hududlari o‘rtasidagi tafovut keskin namoyon bo‘lib, shahar joylarida daromad darajasining yuqoriligi qishloq
aholisining iqtisodiy imkoniyatlarini cheklamoqda.
Globallashuv va texnologik taraqqiyot iqtisodiy o‘sishni rag‘batlantiruvchi muhim omillar sifatida namoyon bo‘lsa-da,
ularning ijobiy samarasi asosan yuqori daromadli va yuqori malakali ishchi kuchi o‘rtasida jamlanmoqda. Natijada malakaviy
tafovut kuchayib, past malakali ishchi kuchi daromadlarining o‘sish sur’atlari sekinlashmoqda. Shu bilan birga, ijtimoiy
himoya tizimlarining yetarli darajada rivojlanmaganligi jamiyatdagi daromadlar tafovutini yanada chuqurlashtirmoqda.
Xalqaro tashkilotlar, xususan, Xalqaro Valyuta Jamg‘armasi va Jahon banki tadqiqotlari shuni ko‘rsatadiki, daromadlarni
qayta taqsimlashning samarali mexanizmlarini joriy etish muhim ahamiyat kasb etadi. Ayniqsa, ta’lim, sog‘liqni saqlash va
ijtimoiy ta’minot sohalariga yo‘naltirilgan investitsiyalarni oshirish daromadlar tengsizligining salbiy oqibatlarini yumshatish
hamda inklyuziv iqtisodiy o‘sishni ta’minlashga xizmat qiladi. Xulosa qilib aytganda, daromadlar tengsizligini kamaytirish
muammosini hal etish rivojlanayotgan iqtisodiyotlarning uzoq muddatli va barqaror rivojlanishini ta’minlashda strategik
ahamiyat kasb etadi.
References
1. Fawaz, F., Rahnama, M., & Valcarcel, V. J. (2014). A refinement of the relationship between economic growth and
income inequality. Applied Economics, 46(27), 3351–3361. https://doi.org/10.1080/00036846.2014.929624
2. Chengfang Shen & Xindong Zhao (2023) How does income inequality affects economic growth at different income
levels?, Economic Research-Ekonomska Istraživanja, 36:1, 864-884, DOI: 10.1080/1331677X.2022.2080742
3. Chia, Poh San & Law, Siong Hook & Trinugroho, Irwan & Wiwoho, Jamal & Damayanti, Sylviana Maya & Sergi, Bruno
S., 2022. “Dynamic linkages among transparency, income inequality and economic growth in developing countries:
Evidence from panel vector autoregressive (PVAR) model”, Research in International Business and Finance, Elsevier,
vol. 60(C).
4. Saleem, H. ., Farooq, F. ., & Aurmaghan, M. . . (2021). How do Poverty and Income Inequality affect Economic
Growth in Developing Countries?. Review of Applied Management and Social Sciences, 4(2), 547-558. https://doi.
org/10.47067/ramss.v4i2.155
5. Piketty, T. (2017). Capital in the Twenty-First century. Harvard University Press.
6. Ostry, J., Berg, A. & Tsangarides, C. (2014). Redistribution, Inequality, and Growth. IMF Staff Discussion Note 14/02.
Washington, D.C.: International Monetary Fund. https://www.imf.org/external/pubs/ft/sdn/2014/sdn1402.pdf
7. Blotevogel, R., Imamoglu, E., Moriyama, K., & Sarr, B. (2022). Income inequality measures and economic growth
channels. Journal of Macroeconomics, 72, 103413.
8. “World Bank; International Monetary Fund. 2016. Global Monitoring Report 2015/2016: Development Goals in an
Era of Demographic Change. © World Bank. http://hdl.handle.net/10986/22547 License: CC BY 3.0 IGO.” https://doi.
org/10.1596/978-1-4648-0669-8.
9. OECD (2025), Government at a Glance 2025, OECD Publishing, Paris, https://doi.org/10.1787/0efd0bcd-en.
10. Shu-Chen Chang. (2015). Effects of financial developments and income on energy consumption. International Review
of Economics & Finance. Volume 35, January 2015, Pages 28-44. https://doi.org/10.1016/j.iref.2014.08.011
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.