BANKLARDA KIBERXAVFSIZLIKNI TA’MINLASH VA AXBOROT RISKLARINI BOSHQARISH

BANKLARDA KIBERXAVFSIZLIKNI TA’MINLASH VA AXBOROT RISKLARINI BOSHQARISH

##article.authors##

  • Eshqobilov Ahmad Javliyevich

##plugins.pubIds.doi.readerDisplayName##:

https://doi.org/10.5281/zenodo.20776656

##article.subject##:

bank tizimi, kiberxavfsizlik, axborot xavfsizligi, axborot risklari, risklarni boshqarish, raqamli bank xizmatlari, kiberhujumlar, moliyaviy xavfsizlik

##article.abstract##

Mazkur maqolada bank tizimida kiberxavfsizlikni ta’minlash va axborot risklarini
boshqarishning nazariy hamda amaliy jihatlari tahlil qilingan. Bank faoliyatining raqamlashtirilishi sharoitida
kiberxavflarning ortib borishi, axborot tizimlariga noqonuniy kirish, ma’lumotlarning o‘g‘irlanishi va moliyaviy
firibgarlik holatlarining banklar faoliyatiga salbiy ta’siri yoritilgan. Shuningdek, axborot risklarini aniqlash,
baholash va boshqarish usullari, zamonaviy kiberhimoya vositalari hamda xalqaro tajribalar o‘rganilgan.
Tadqiqot natijasida banklarda axborot xavfsizligini kuchaytirish, kiberxavflarni kamaytirish va risklarni samarali
boshqarish bo‘yicha amaliy taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan

Биография автора

Eshqobilov Ahmad Javliyevich

Termiz davlat muhandislik va agrotexnologiyalar universiteti
“Tarmoqlar iqtisodiyoti” kafedrasi o‘qituvchisi


Библиографические ссылки

1. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi. 2023-yil 30-aprel kuni o‘tkazilgan referendumda qabul qilingan.

// Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. URL: https://lex.uz/docs/-6445145

2. O‘zbekiston Respublikasining “Kiberxavfsizlik to‘g‘risida”gi Qonuni. 2022-yil 15-aprel, O‘RQ-764-son. //

Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. URL: https://lex.uz/docs/-5960604

3. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 30-noyabrdagi PQ-381-son Qarori “Raqamli mahsulotlar

(xizmatlar) iste’molchilari huquqlarini himoya qilish va raqamli texnologiyalar vositasida sodir etiladigan

huquqbuzarliklarga qarshi kurashishni kuchaytirish choralari to‘g‘risida”. // Qonunchilik ma’lumotlari milliy

bazasi. URL: https://lex.uz/docs/-6681111

4. O‘zbekiston Respublikasining “Shaxsga doir ma’lumotlar to‘g‘risida”gi Qonuni. 2019-yil 2-iyul, O‘RQ-547-

son. // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. URL: https://lex.uz/docs/-4396419

5. O‘zbekiston Respublikasining “Banklar va bank faoliyati to‘g‘risida”gi Qonuni. 2019-yil 5-noyabr, O‘RQ-

580-son. // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. URL: https://lex.uz/docs/-4581969

6. O‘zbekiston Respublikasining “To‘lovlar va to‘lov tizimlari to‘g‘risida”gi Qonuni. 2019-yil 1-noyabr, O‘RQ-

578-son. // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. URL: https://lex.uz/docs/-4575786

7. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining 2024-yil 24-apreldagi 13/1-son qarori “To‘lov

tizimlari operatorlari va to‘lov xizmatlarini yetkazib beruvchilarning to‘lov tizimlarida axborot xavfsizligi va

kiberxavfsizlikni ta’minlash hamda raqamli texnologiyalar vositasida sodir etiladigan huquqbuzarliklarning

oldini olish choralarini ko‘rish to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash haqida”. Adliya vazirligi tomonidan 2024-yil

21-mayda 3513-raqam bilan davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgan. // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. URL:

https://lex.uz/docs/-6933268

8. O‘zbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati raisining 2023-yil 4-sentabrdagi 91-son buyrug‘i

“O‘zbekiston Respublikasi kiberxavfsizlik va muhim axborot infratuzilmasi obyektlarining kiberxavfsizligini

ta’minlash darajasini baholash tartibi to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash haqida”. Adliya vazirligi tomonidan

2023-yil 22-sentabrda 3458-raqam bilan davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgan. // Qonunchilik ma’lumotlari milliy

bazasi. URL: https://lex.uz/docs/-6615573

9. ISO/IEC 27001:2022. Information Security, Cybersecurity and Privacy Protection — Information Security

Management Systems — Requirements. Geneva: International Organization for Standardization, 2022.

URL: https://www.iso.org/standard/27001

10. ISO 31000:2018. Risk Management — Guidelines. Geneva: International Organization for Standardization,

2018. URL: https://www.iso.org/standard/65694.html

11. National Institute of Standards and Technology. The NIST Cybersecurity Framework (CSF) 2.0. NIST

Cybersecurity White Paper 29. Gaithersburg, MD: NIST, 2024. DOI: 10.6028/NIST.CSWP.29. URL: https://

nvlpubs.nist.gov/nistpubs/CSWP/NIST.CSWP.29.pdf

12. Basel Committee on Banking Supervision. Principles for Operational Resilience. Basel: Bank for

International Settlements, 2021. URL: https://www.bis.org/bcbs/publ/d516.pdf

13. Basel Committee on Banking Supervision. Cyber-resilience: Range of Practices. Basel: Bank for

International Settlements, 2018. URL: https://www.bis.org/bcbs/publ/d454.pdf

14. Anderson R. Security Engineering: A Guide to Building Dependable Distributed Systems. 3rd ed.

Indianapolis: Wiley, 2020. 1232 p.

15. Schneier B. Click Here to Kill Everybody: Security and Survival in a Hyper-connected World. New York:

W.W. Norton & Company, 2018.

16. Stallings W. Network Security Essentials: Applications and Standards. 6th ed. Harlow: Pearson Education

Limited, 2017.

17. Whitman M.E., Mattord H.J. Principles of Information Security. 7th ed. Boston: Cengage Learning, 2022.

Загрузки

##submissions.published##

2026-06-01
Loading...