TIJORAT BANKLARI SAMARADORLIGINI OSHIRISHDA BAZEL III STANDARTLARINING O‘RNI VA AHAMIYATI

TIJORAT BANKLARI SAMARADORLIGINI OSHIRISHDA BAZEL III STANDARTLARINING O‘RNI VA AHAMIYATI

Авторы

  • Anvar Absamatov

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.20288916

Ключевые слова:

tijorat banklari, Bazel III, kapital yetarliligi, likvidlilik, moliyaviy barqarorlik, bank nazorati, O‘zbekiston, risklarni boshqarish.

Аннотация

Ushbu maqolada tijorat banklari faoliyatini tartibga solishning xalqaro standarti hisoblangan Bazel III
tizimining banklar samaradorligi hamda moliyaviy barqarorligiga ta’siri O‘zbekiston misolida tahlil qilingan. Tadqiqotda
bank tizimining kapitallashuv darajasi, likvidlilik koeffitsiyentlari (LCR, NSFR) va risklarni boshqarish mexanizmlari qiyosiy
jihatdan o‘rganilgan. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki tomonidan joriy etilgan prudensial talablar, xususan, kapital
yetarliligi koeffitsiyentining (CAR) xalqaro minimal standartlardan yuqori darajada belgilanishi bank tizimining tashqi
iqtisodiy ta’sirlarga nisbatan barqarorligini mustahkamlashga xizmat qilgani asoslab berilgan. Shuningdek, maqolada
bank aktivlarining o‘sish dinamikasi, kredit portfeli sifati hamda Bazel III standartlarining banklar rentabelligiga ta’siri
statistik ma’lumotlar asosida yoritilgan.

Биография автора

Anvar Absamatov

Termiz iqtisodiyot va servis universiteti rektori

Библиографические ссылки

1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 12-maydagi PF–5992-sonli “2020–2025-yillarga mo‘ljallangan

O‘zbekiston Respublikasining bank tizimini isloh qilish strategiyasi to‘g‘risida”gi Farmoni https://lex.uz/docs/-4811025

2. Abdullayeva Sh.Z. Bank ishi: darslik. – Toshkent: “Iqtisod-moliya”, 2017. – 632 b.

3. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining 2023-yil uchun yillik hisoboti. – Toshkent, 2024.

4. Basel Committee on Banking Supervision. Basel III: A Global Regulatory Framework for More Resilient Banks and

Banking Systems. – Basel: BIS, 2011.

5. Mishkin F.S. The Economics of Money, Banking and Financial Markets. – 13th Edition. – Pearson Education, 2019.

6. Karimov A.A. Bank tizimini isloh qilish va barqarorligini ta’minlash. – Toshkent: “Fan va texnologiya”, 2021.

7. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki. Moliyaviy barqarorlik sharhi – 2022. – Toshkent, 2023.

8. Ataniyazov J.X. Xalqaro valyuta-kredit munosabatlari. – Toshkent: “Moliya”, 2020.

9. International Monetary Fund (IMF). Republic of Uzbekistan: Financial Sector Assessment Program – Detailed

Assessment of Observance. – Washington, D.C., 2024.

10. Saunders A., Cornett M.M. Financial Institutions Management: A Risk Management Approach. – 10th Edition. – New

York: McGraw-Hill Education, 2020.

11. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining “Tijorat banklari kapitalining yetarliligiga qo‘yiladigan talablar to‘g‘risida”gi

nizomi.

12. World Bank. Uzbekistan Banking Sector Reform Project Documents. – Washington, D.C., 2023.

13. Nosirov S. Bazel III va uning O‘zbekiston bank tizimiga ta’siri // Iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalar. – 2024. – №2.

14. Central Bank of Uzbekistan. Statistical Bulletin – December 2023. – Tashkent, 2023.

15. Haydarov O.K. Bazel III talablari va ularning O‘zbekiston tijorat banklari faoliyatiga ta’siri // Modern American Journal.

– 2025. – Vol. 1.

Загрузки

Опубликован

2026-05-01

Как цитировать

Absamatov , A. (2026). TIJORAT BANKLARI SAMARADORLIGINI OSHIRISHDA BAZEL III STANDARTLARINING O‘RNI VA AHAMIYATI. ЗЕЛЁНАЯ ЭКОНОМИКА И РАЗВИТИЕ, 4(5). https://doi.org/10.5281/zenodo.20288916
Loading...