AKSIYADORLIK JAMIYATLARIDA KAPITAL VA AKTIVLAR MENEJMENTI: BOZOR QIYMATI HAMDA MOLIYAVIY NATIJALARNI KO‘P OMILLI BAHOLASH
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20325924Ключевые слова:
aksiyadorlik jamiyati, kapital tuzilmasi, aktivlar menejmenti, bozor qiymati, rentabellik, moliyaviy leveraj, regressiya tahlili, likvidlik, dividend, qarz, investitsiya.Аннотация
Ushbu maqola aksiyadorlik jamiyatlarida (AJ) kapital tuzilmasini shakllantirish hamda aktivlar menejmenti
samaradorligining korxona bozor qiymati va moliyaviy natijalariga ta’sirini empirik jihatdan baholashga bag‘ishlangan.
Tadqiqot obyekti sifatida O‘zbekiston fond birjasida listingga kiritilgan 25 ta aksiyadorlik jamiyatining 2018–2023-yillardagi
panel ma’lumotlari tanlab olindi. Ko‘p omilli regressiya tahlili yordamida aktivlar rentabelligi (ROA), xususiy kapital
rentabelligi (ROE) hamda bozor qiymati ko‘rsatkichi (Tobin’s Q) o‘zgaruvchilari o‘rtasidagi bog‘liqlik tahlil qilindi.
Tadqiqot natijalari moliyaviy leveraj darajasi korxonaning bozor qiymatiga ma’lum darajada ta’sir ko‘rsatishini, aktivlar
aylanuvchanligi va likvidlik ko‘rsatkichlari esa ijobiy hamda statistik jihatdan ahamiyatli natijalarni shakllantirishini
ko‘rsatdi. Shuningdek, tadqiqot yakunlari korporativ boshqaruv tizimida kapital qiymatini optimallashtirish va aksiyadorlar
manfaatdorligini oshirishga qaratilgan strategiyalarni ishlab chiqishda muhim empirik asos bo‘lib xizmat qiladi.
Библиографические ссылки
Modigliani, F., & Miller, M. H. (1958). The cost of capital, corporation finance and the theory of investment. The American
Economic Review, 48(3), 261–297.
2. Ross, S. A. (1977). The determination of financial structure: The incentive-signalling approach. The Bell Journal of
Economics, 8(1), 23–40.
3. Brealey, R. A., Myers, S. C., & Allen, F. (2020). Principles of Corporate Finance (13th ed.). McGraw-Hill Education.
4. Brigham, E. F., & Ehrhardt, M. C. (2013). Financial Management: Theory & Practice (14th ed.). Cengage Learning.
5. Jensen, M. C., & Meckling, W. H. (1976). Theory of the firm: Managerial behavior, agency costs and ownership
structure. Journal of Financial Economics, 3(4), 305–360.
6. Fama, E. F., & French, K. R. (1992). The cross-section of expected stock returns. The Journal of Finance, 47(2),
427–465.
7. Titman, S., & Wessels, R. (1988). The determinants of capital structure choice. The Journal of Finance, 43(1), 1–19.
8. Vahabov, A. V. (2020). Iqtisodiyotni modernizatsiyalash sharoitida korxonalarning moliyaviy barqarorligini ta’minlash
yo‘llari. Iqtisodiyot va Moliya, 4, 15–22.
9. Elmirzayev, S. E. (2020). O‘zbekiston aksiyadorlik jamiyatlarida dividend siyosati va korporativ boshqaruv mexanizmlari.
Biznes-Ekspert, 6, 34–40.
10. Toshmurodova, S. Q. (2019). Tijorat banklari va xususiy sektor korxonalarida likvidlikni boshqarish samaradorligi.
Moliya, 2, 55–61.
11. Qoraboyev, B. Q. (2021). Korxonalarning investitsion jozibadorligini baholashning ko‘p omilli modellari va indikatorlari.
Iqtisodiyot va Ta’lim, 3, 112–118.
12. Xoshimov, Q. X. (2022). Aksiyadorlik jamiyatlarida moliyaviy xatarlarni boshqarish va xalqaro audit standartlarining
ahamiyati. Bozor, pul va kredit, 5, 41–48.
Загрузки
Опубликован
Как цитировать
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 ЗЕЛЁНАЯ ЭКОНОМИКА И РАЗВИТИЕ
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.