TURIZM SOHASIDA SIRKULYAR IQTISODIYOTNI RIVOJLANTIRISHNING TASHKILIY-IQTISODIY MEXANIZMLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21037087Ключевые слова:
sirkulyar iqtisodiyot, turizm, “yashil” iqtisodiyot, barqaror rivojlanish, tashkiliy-iqtisodiy mexanizm, resurs samaradorligi, konseptual model, uch darajali yondashuv.Аннотация
Maqolada turizm sohasida sirkulyar iqtisodiyotni rivojlantirishning tashkiliy-iqtisodiy
mexanizmlari nazariy jihatdan tadqiq etilgan. Sirkulyar iqtisodiyot konsepsiyasining nazariy genezisi — K.
Boulding, V. Stahel, D. Pearce va R. Tyornerdan tortib zamonaviy maktablargacha — umumlashtirilgan. Xorijiy
va mahalliy olimlarning sirkulyar iqtisodiyot hamda barqaror turizm boʻyicha yondashuv va metodologiyalari
qiyosiy tahlil qilingan. Turizmda sirkulyarlikni taʼminlovchi mexanizmlar makro, mezo va mikro darajalarda
tizimlashtirilib, Oʻzbekiston sharoitiga moslashtirilgan konseptual model ishlab chiqilgan. Mavjud adabiyotlarda
ushbu mexanizmlarning yaxlit tizim sifatida oʻrganilmaganligi ilmiy boʻshliq sifatida asoslangan. Tadqiqotning
ilmiy yangiligi sirkulyarlikni taʼminlovchi tashkiliy-iqtisodiy mexanizmlarni uch darajali yaxlit nazariy model
sifatida asoslashdan iborat. Xulosada kelgusi tadqiqot yoʻnalishlari belgilangan.
Библиографические ссылки
1. Boulding K. E. The Economics of the Coming Spaceship Earth // Environmental Quality in a Growing
Economy / ed. by H. Jarrett. — Baltimore: Johns Hopkins University Press, 1966. — P. 3–14.
2. Stahel W. R., Reday-Mulvey G. The Potential for Substituting Manpower for Energy: Final Report to the
Commission of the European Communities. — Geneva: Battelle, Geneva Research Centre, 1977. — 113
p.
3. Pearce D. W., Turner R. K. Economics of Natural Resources and the Environment. — Baltimore: Johns
Hopkins University Press, 1990. — 378 p.
4. Ghisellini P., Cialani C., Ulgiati S. A Review on Circular Economy: The Expected Transition to a Balanced
Interplay of Environmental and Economic Systems // Journal of Cleaner Production. — 2016. — Vol. 114.
— P. 11–32. DOI: 10.1016/j.jclepro.2015.09.007.
5. Geissdoerfer M., Savaget P., Bocken N. M. P., Hultink E. J. The Circular Economy — A New Sustainability
Paradigm? // Journal of Cleaner Production. — 2017. — Vol. 143. — P. 757–768. DOI: 10.1016/j.
jclepro.2016.12.048.
6. Kirchherr J., Reike D., Hekkert M. Conceptualizing the Circular Economy: An Analysis of 114 Definitions
// Resources, Conservation and Recycling. — 2017. — Vol. 127. — P. 221–232. DOI: 10.1016/j.
resconrec.2017.09.005.
7. Reike D., Vermeulen W. J. V., Witjes S. The Circular Economy: New or Refurbished as CE 3.0? Exploring
Controversies in the Conceptualization of the Circular Economy through a Focus on History and Resource
Value Retention Options // Resources, Conservation and Recycling. — 2018. — Vol. 135. — P. 246–264.
DOI: 10.1016/j.resconrec.2017.08.027.
8. Ellen MacArthur Foundation. Towards the Circular Economy. Vol. 1: Economic and Business Rationale for
an Accelerated Transition. — Cowes: Ellen MacArthur Foundation, 2013.
9. Vargas-Sánchez A. The Unavoidable Disruption of the Circular Economy in Tourism // Worldwide Hospitality
and Tourism Themes. — 2018. — Vol. 10, No. 6. — P. 652–661. DOI: 10.1108/WHATT-08-2018-0056.
10. Vargas-Sánchez A. The New Face of the Tourism Industry under a Circular Economy // Journal of Tourism
Futures. — 2021. — Vol. 7, No. 2. — P. 203–208. DOI: 10.1108/JTF-08-2019-0077.
11. Florido C., Jacob M., Payeras M. How to Carry out the Transition towards a More Circular Tourist Activity
in the Hotel Sector. The Role of Innovation // Administrative Sciences. — 2019. — Vol. 9, No. 2. — Article
47. DOI: 10.3390/admsci9020047.
12. Manniche J., Topsø Larsen K., Broegaard R. B., Holland E. Destination: A Circular Tourism Economy. A
Handbook for Transitioning toward a Circular Economy within the Tourism and Hospitality Sectors in the
South Baltic Region. — Nexø: Centre for Regional and Tourism Research, 2017. — 162 p.
13. Rodríguez C., Florido C., Jacob M. Circular Economy Contributions to the Tourism Sector: A Critical
Literature Review // Sustainability. — 2020. — Vol. 12, No. 11. — Article 4338. DOI: 10.3390/su12114338.
14. Rodríguez-Antón J. M., Alonso-Almeida M. M. The Circular Economy Strategy in Hospitality: A Multicase
Approach // Sustainability. — 2019. — Vol. 11, No. 20. — Article 5665. DOI: 10.3390/su11205665.
15. Sørensen F., Bærenholdt J. O. Tourist Practices in the Circular Economy // Annals of Tourism Research.
— 2020. — Vol. 85. — Article 103027. DOI: 10.1016/j.annals.2020.103027.
16. Khidirova G. R. Socio-economic Mobility of the Green Economy in the Development of Sustainable
Tourism in Uzbekistan // American Journal of Economics and Business Management. — 2025. — Vol. 8,
No. 3. — P. 947–953. DOI: 10.31150/ajebm.v8i3.3350.
17. Ruzmetov B., Bakhtiyarov S., Jabbarova Z., Sattarova D., Hoji M. X. Improvement of Sustainable Economic
Mechanisms for the Formation of Tourist and Recreational Clusters in the Khorezm Region of the Republic
of Uzbekistan // Journal of Lifestyle and SDGs Review. — 2025. — Vol. 5. — Article e03781. — P. 1–21.
18. Najmiddinov A. Determinants of Sustainable Tourism Adoption in Uzbekistan: Empirical Evidence from
Eco- and Agro-Tourism Sectors // Multidisciplinary Journal of Science and Technology. — 2026. — Vol. 6,
No. 4. — P. 530–538.
19. Khodjiyev J., Normurodov Kh. O., Zainiddinov N. S. Prospects and Ways of Developing the Green Economy
in Uzbekistan // Central Asian Journal of Academic Research. — 2024. — Vol. 2, No. 10-1. — P. 56–68.
20. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 4-oktabrdagi PQ-4477-son “2019–2030-yillar davrida
Oʻzbekiston Respublikasining ‘yashil’ iqtisodiyotga oʻtish strategiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi qarori.
21. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 16-fevraldagi PF-21-son “Mamlakat taraqqiyotining
2030-yilgacha moʻljallangan ustuvor yoʻnalishlari doirasida islohotlarni izchil davom ettirish va yangi
bosqichga olib chiqishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoni. https://lex.uz/uz/docs/-
8050769
22. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 30-yanvardagi PF-16-son “‘Oʻzbekiston — 2030’
strategiyasini ‘Atrof-muhitni asrash va yashil iqtisodiyot’ yilida amalga oshirishga oid davlat dasturi
toʻgʻrisida”gi Farmoni. https://lex.uz/uz/docs/-7369703
Загрузки
Опубликован
Как цитировать
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 ЗЕЛЁНАЯ ЭКОНОМИКА И РАЗВИТИЕ

Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.