YASHIL IQTISODIYOT SHAROITIDA EKOLOGIK XARAJATLARNI BUXGALTERIYA HISOBIDA AKS ETTIRISH VA BAHOLASH
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.18524860Ключевые слова:
atrof-muhit; ekologik xarajatlar; javobgarlik; umumiy xarajatlar; to‘g‘ridan-to‘g‘ri ekologik xarajatlar; IAS/IFRSАннотация
Ushbu maqolada korxonalarda atrof-muhit bilan bog‘liq xarajatlarni hisobga olishning zamonaviy
yondashuvlari hamda ularning iqtisodiy samaradorlikka ta’siri tahlil qilinadi. Tadqiqot doirasida ekologik xarajatlarni
aniqlash, baholash va moliyaviy hisobotlarda aks ettirishning turli usullari, jumladan, umumiy xarajatlar, to‘g‘ridanto‘
g‘ri ekologik xarajatlar, jarayonlarga asoslangan yondashuv va to‘liq ekologik hisob konsepsiyalari ko‘rib chiqiladi.
Shuningdek, ekologik xarajatlarning investitsiya yoki joriy xarajat sifatida tan olinishi masalasi xalqaro buxgalteriya hisobi
standartlari (IAS/IFRS) nuqtai nazaridan tahlil etiladi. Tadqiqot natijalari korxonalarda ekologik xarajatlarni boshqarish va
hisobga olish amaliyotini takomillashtirishga xizmat qiladi
Библиографические ссылки
1. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1999-yil 5-fevraldagi 54-son qarori. “Mahsulot (ishlar, xizmatlar)
tannarxiga kiritiladigan xarajatlar tarkibi va moliyaviy natijalarni shakllantirish tartibi to‘g‘risidagi Nizom”. https://lex.uz/
uz/docs/-264422.
2. O‘zbekiston Respublikasi Soliq kodeksi. Amaldagi tahrir. https://lex.uz/docs/-4674902.
3. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining qarori. 4-oktabr 2019-yildagi PQ-4477-son “2030-yilgacha O‘zbekiston
Respublikasining yashil iqtisodiyotga o‘tish strategiyasi to‘g‘risida” https://lex.uz/uz/docs/-4539502.
4. Schaltegger, S., Burritt, R. (2000). Contemporary Environmental Accounting: Issues, Concepts and Practice. Sheffield:
Greenleaf Publishing.
5. Bebbington, J., Tan, J. (1996). Sustainability accounting. Chartered Accountants Journal of New Zealand, 75(6), 75–83.
6. Bebbington, J., Tan, J. (1997). Sustainability accounting. Chartered Accountants Journal of New Zealand, 76(1), 37–42.
7. Herbohn, K. (2005). Full cost environmental accounting experiment. Accounting, Organizations and Society, 30(6),
519–536.
8. de Beer, P., Friend, F. (2006). Environmental accounting: A management tool for enhancing corporate environmental
and economic performance. Ecological Economics, 58(3), 548–560.
9. Pramanik, A. K. (2002). Environmental Accounting and Reporting. New Delhi: Deep & Deep Publications Pvt. Ltd.
10. Ingram, J. C., Burgess, N. D., de Groot, R., et al. (2023). Operationalising natural capital accounting for business
decision-making. Nature Sustainability, 6, 1245–1254.
11. Ingram, J. C., Addison, P. F. E., Cook, C. N., et al. (2024). Natural capital accounting for corporate risk management
and sustainable finance. Business Strategy and the Environment, 33(2), 987–1003.
12. Yo‘ldoshev, B. (2018). Ekologik xavfsizlikni ta’minlashning iqtisodiy mexanizmlari. “Iqtisodiyot va innovatsion
texnologiyalar” ilmiy-elektron jurnali, Toshkent.
13. Xudoyberganov, N. (2019). Korxonalarda ekologik menejment tizimlarini joriy etishning iqtisodiy samaradorligi.
“Iqtisodiyot va ta’lim” jurnali, № 4.
14. Qodirov, Sh. (2020). O‘zbekistonda yashil iqtisodiyotga o‘tishning asosiy yo‘nalishlari va muammolari. “Iqtisodiy
taraqqiyot va tahlil” jurnali, № 2.
15. Rahmonov, D. (2017). Tabiiy resurslardan oqilona foydalanishning iqtisodiy mexanizmlari. Toshkent: Iqtisodiyot
nashriyoti (monografiya).
16. Tursunov, M. (2021). Ekologik investitsiyalarning iqtisodiy o‘sishga ta’siri (O‘zbekiston misolida). “Moliyaviy-iqtisodiy
tahlil” jurnali, № 3.
17. O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi rasmiy sayti: https://stat.uz.
18. O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya vazirligi rasmiy sayti: https://eco.gov.uz.
19. O‘zbekiston Respublikasi Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi: https://lex.uz.
20. Jahon banki (World Bank): https://www.worldbank.org.
21. Birlashgan Millatlar Tashkiloti – SEEA: https://seea.un.org.
22. OECD rasmiy sayti: https://www.oecd.org
Загрузки
Опубликован
Как цитировать
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 ЗЕЛЁНАЯ ЭКОНОМИКА И РАЗВИТИЕ
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.