OʻZBEKISTON VILOYATLARIDA TURISTIK XIZMATLAR EKSPORTINING BARQAROR DIVERSIFIKATSIYASI: HUDUDIY KONSENTRATSIYA VA BARQAROR RIVOJLANISH TENDENSIYALARI TAHLILI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20489902Ключевые слова:
hududiy diversifikatsiya, turistik xizmatlar eksporti, konsentratsiya indikatorlari, Theil indeksi, β-konvergensiya, BDI indeksi, barqaror turizm, O‘zbekistonАннотация
Maqolada O‘zbekiston Respublikasining 14 ta hududiy birligi (12 ta viloyat, Qoraqalpog‘iston Respublikasi
va Toshkent shahri) bo‘yicha turistik xizmatlar eksportining 2024-2025-yillardagi hududiy taqsimoti tahlil qilingan.
Tadqiqotda kompleks konsentratsiya indikatorlari — Theil indeksi, CR4 koeffitsiyenti, variatsiya koeffitsiyenti hamda
modifikatsiyalashgan Gini indikatori qo‘llanilgan. Tahlil natijalari hududiy diversifikatsiya darajasining kuchayganini
ko‘rsatadi: Theil indeksi 0,556 dan 0,498 gacha, CR1 ko‘rsatkichi esa 35,8 % dan 31,5 % gacha kamaygan. Shuningdek,
β-konvergensiya gipotezasi sinovdan o‘tkazilib, β = -7,23 qiymati hududlar o‘rtasida zaif shartli konvergensiya mavjudligini
ko‘rsatgan. Hududlarning o‘sish-o‘lcham matritsasi asosida to‘rtta strategik guruh ajratilgan. Tadqiqot yakunida hududiy
turizm boshqaruvi samaradorligini monitoring qilish vositasi sifatida Integral Barqaror Diversifikatsiya Indeksi (BDI) taklif
etilgan. Mazkur yondashuv hududiy turizm siyosatini takomillashtirish va eksport salohiyatini muvozanatli rivojlantirishga
xizmat qiladi.
Библиографические ссылки
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi PF-60-sonli “2022-2026-yillarga mo‘ljallangan Yangi
O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi to‘g‘risida”gi Farmoni // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — 2022-yil
29-yanvar. https://lex.uz/ru/docs/-5841063.
2. Brundtland G. H. et al. Our Common Future. — Oxford: Oxford University Press, 1987.
3. UNWTO. Tourism for SDGs Platform: 17 Sustainable Development Goals in Tourism. — Madrid: World Tourism
Organization, 2023. — URL: tourism4sdgs.org
4. Theil H. Economics and Information Theory. — Amsterdam: North-Holland Publishing Company, 1967.
5. Williamson J. G. Regional inequality and the process of national development: A description of the patterns // Economic
Development and Cultural Change. — 1965. — Vol. 13. — No. 4 (Part 2). — P. 1-84.
6. Krugman P. The role of geography in development // International Regional Science Review. — 1999. — Vol. 22. —
No. 2. — P. 142-161.
7. Barro R. J., Sala-i-Martin X. Convergence // Journal of Political Economy. — 1992. — Vol. 100. — No. 2. — P. 223-251.
8. Ritchie J. R. B., Crouch G. I. The Competitive Destination: A Sustainable Tourism Perspective. — Wallingford: CABI
Publishing, 2003.
9. Mihalic T. Sustainable-responsible tourism discourse: Towards “responsustable” tourism // Journal of Cleaner
Production. — 2016. — Vol. 111. — P. 461-470.
10. Hassan S. S. Determinants of market competitiveness in an environmentally sustainable tourism industry // Journal of
Travel Research. — 2000. — Vol. 38. — No. 3. — P. 239-245.
11. Tuxliyev N. Tourism Development Model in Uzbekistan and Its Specific Characteristics // Galaxy International
Interdisciplinary Research Journal. — Vol. 11. — No. 3. — P. 73-78.
12. Pardayev M. Q. Development of Service, Hospitality, and Tourism Sectors: Problems and Their Solutions. — Tashkent:
Iqtisod-Moliya, 2008.
13. Ibragimov N. S. Destinatsion menejment: davlat miqyosida turizmni bozor usulida boshqarish san’ati. — Toshkent:
Turon zamin ziyo, 2014.
14. Sigala M. Tourism and COVID-19: Impacts and implications for advancing and resetting industry and research //
Journal of Business Research. — 2020. — Vol. 117. — P. 312-321.
15. WTTC. Economic Impact Report 2024: Global Tourism Recovery and Future Outlook. — London: World Travel &
Tourism Council, 2024. — 56 p.
16. OECD. Tourism Trends and Policies 2024. — Paris: OECD Publishing, 2024. — 392 p. — DOI: 10.1787/80885d8b-en.
Загрузки
Опубликован
Как цитировать
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 ЗЕЛЁНАЯ ЭКОНОМИКА И РАЗВИТИЕ

Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.